خیلی عالی است خداوند توفیق دهد
در مقالات جوملا سه شنبه, 08 دسامبر 2015 12:32
:o;):p:o:):D:o:(;):(:p:o:D:):):D:o:o:p:(:(;);):(:(:p:o:D:):D:D:o:o:p:p:(:(;););):(:(:p:o:D:D:D:D:D:)...
در مقالات جوملا سه شنبه, 16 دسامبر 2014 07:57
سلام دوست عزیز از عکسهای زیبایت خوشم آمد لطفا اگر از فل...
در مقالات جوملا پنج شنبه, 03 جولای 2014 18:18
محمدعلی{سخایی} posted a comment in تصاویر 1
بسیارعالی است خوشم امد
در مقالات جوملا پنج شنبه, 27 مارس 2014 19:50
فعالیت های خوبی داشته اید امید واریم در آینده کار ها و ف
در مقالات جوملا سه شنبه, 17 سبتامبر 2013 18:45
السلام علیک یا ابا عبدالله الحسین (ع). کربلا آرزوی ماست خدایا برسان.
به حول و قوه پرودگار و توجه خاص جضرت ولی عصر (عجج) مسجد جامعع، حوزه علمیه و مرکز فرهنگی تحقیقاتی سرور کائنات (ص) واقع در غرب کابل جاده شهید مزاری-سرگ بیست متره -شهرک عرفانی به بار نشسته و به تاریخ 1396/9/15 مراسم افتتاحیه آن برگزار گردیده و هم اکنون تعداد 200 نفر متعلم و 10 نفر استاد در آن مشغول تعلیم و تعلم است.
بیرق پر افتخار کشور جمهوری اسلامی افغانستان
مسجد و مدرسۀ علمیه محمدیه (ص) واقع در غزنی قلعۀ امیر محمد



چکیده
موضوع پژوهشی حاضر، مناسبات امنیت و آزادی از دیدگاه فقهای معاصر است. به عنوان سؤال اصلی، رابطۀ بین امنیت و آزادی از دیدگاه فقهای معاصر (در صد سال اخیر) مورد بحث و بررسي قرار گرفته است. فرضیۀ پژوهش، رابطۀ تعاملی و تأثیر و تأثری بین امنیت و آزادی از دیدگاه فقهای معاصر بوده و روش بحث توصیفی- تحلیلی می¬باشد. برای آزمون و اثبات فرضیه، کتاب در سه فصل، هشت گفتار و یک خاتمه و نتیجیه گری کلّی به قرار ذیل سازماندهی شده است:
 فصل اول طبق سنت حسنۀ هر پژوهش اختصاص داده شده است به مفاهیم و کلیات در دو گفتار: گفتار اول امنیت، گفتار دوم آزادی،
فصل دوم اختصاص دارد به ابعاد امنیت در چهار گفتار: گفتار اول امنیت سیاسی، گفتار دوم امنیت اقتصادی، گفتار سوم امنیت قضایی، گفتار چهارم امنیت فرهنگی که در هر گفتار امنیت از حیث مفهوم، قلمرو و راهکارهای تأمین آن از منظر فقهای عظام با توجه به منابع فقهی و گفتار آنها مورد بحث و بررسی قرار گرفته و در پایان هرگفتار به عنوان جمع بندی نتیجه آن بیان شده است.
فصل سوم کتاب اختصاص دارد به ابعاد آزادی آنهم در چهار گفتار: گفتار اول آزادی سیاسی، گفتار دوم آزادی اقتصادی، گفتار سوم آزادی قضایی، گفتار چهارم آزادی فرهنگی که همانند فصل دوم هر گفتار آزادی از حیث مفهوم، قلمرو و راهکارهای تأمین آن بحث و بررسی و در پایان هرگفتار به عنوان جمع بندی نتیجه آن شده است. در پایان کتاب، به عنوان خاتمه و نتیجه گیری کلّی از مقایسه و نسبت سنجی بین نظرات و اقوال فقها در باب امنیت، آزادی و ابعاد مطرح شدۀ آن، به حیث دست آورد تحقیق، فرضیۀ پژوهش (رابطۀ تعاملی و تأثیر و تأثری بین امنیت و آزادی در حدود اسلام و قوانین الهی از دیدگاه فقهای معاصر) به اثبات رسیده است. به نظر می¬رسد این دست آورد اوّلا، بکر بوده و گام جدید در باب مباحث امنیت و آزادی آنهم در حد کتاب باشد. ثانیا، علاوه بر بکر بودن، می‌تواند پاسخی باشد به شبهات ذیل: یک، فقها فاقد دیدگاه مدوَّن و امروزی دربارۀ دو مفهوم متحوّل و پیچیدۀ امنیت و آزادی و روابط بین آنها در ابعاد مختلف آن است. دو، عده¬ای از فقهاء امنیت خواه بوده و قائل به تقدم امنیت بر آزادی هستند همانند فقهای عصر مشروطه و عده¬ای بر عکس نظر دارند. سه، در اسلام و دیدگاه فقها وجه دنیایی امنیت و آزادی، به نفع تأمین امنیت و آزادی معنوی نادیده گرفته شده است. لذا به محققان گرامی پیشنهاد می¬شود به خاطر دفع چنین شبهات و امثال آن و دفاع از کیان فقه و فقاهت سعی کنند فعالیتهای تحقیقی خود را به این سمت و سو هدایت دهند و در باب امنیت و آزادی و رابطۀ آن دو در ابعاد گوناگون دیگر که به خاطر زیاد نشدن حجم پژوهش مورد بحث قرار نگرفته است و همینطور رابطۀ هر یک از این دو مفهوم کاربردی با سایر مفاهیم دیگر همانند: عدالت، قدرت، سیاست، مصلحت و امثال آن بحث و تحقیق کنند.



پیش گفتار:
از جمله مفاهیم با اهمّیّت، پچیده و چالش بر انگیز که دغدغۀ آن همزاد پیدایش انسان و هبوط او در روی زمین بوده و در عصر حاضر، در بسیاری از مباحث سیاسی، اقتصادی، قضایی، فرهنگی، نظامی و امثال آن مطرح است، موضوع و مفهوم امنیت و آزادی می¬باشد. بگونۀ که امروزه در دنیای غرب، در حوزه¬های مختلف اندیشه از ناحیه اندیشمندان، صدها و شاید هزاران جلد کتاب، رساله و یا مقاله در زمینۀ هر یک از این دو مفهوم نوشته شده است. به نظر می¬رسد یکی از چیزهایی که با کمال تأسف جای آن با گذشت بیش از سی¬سال از انقلاب اسلامی هنوز تا حدود زیادی خالی است تهیه مجموعه کتب و دایره المعارف‌هایی در حوزه تبیین آرایی اندیشمندان اسلامی به خصوص فقهای عظام در این زمینه براساس مفاهیم عمده سیاسی، اقتصادی، قضایی، فرهنگی و امثال آن، می¬باشد. کاستی و عدم توجه به اصل «بومی» نگری این واژه ها باعث شده است که نظریه¬های مسلط در این دو حوزه اغلبا ماهیت و صبغه¬ای «اروپایی- غربی» به خود بگیرند، شامّه این کاستی تا بدانجا محسوس است که مقام عظمی ولایت، فقیه عالیقدر و ژرف اندیش دوران معاصر، حضرت آیت الله العظمی خامنه¬ای زنگ خطر را به صدا در آورده می¬فرماید:
 «در باب مفهوم آزادی، ما باید استقلال را که شعار دیگر است به کار بگیریم، یعنی مستقل فکر کنیم، تقلیدی و تبعی فکر نکنیم...، مقوله «آزادی» را اسلامی بدانید. البته به نظر من دو گروه هستند که بر ضداسلامی کردن و بومی کردن و خودی کردن مقوله «آزادی» با هم همکاری می¬کنند، یک گروه، کسانی هستند که در کلماتشان، مرتب از گفته های فلاسفۀ دو، سه قرن اخیرغربی برای مساله «آزادی » شاهد می-آورند، فلان کس این طور گفته است، فلان کس آن طور گفته است. البته این ها نجیب ها هستند که اسم این فلاسفه را می آورند، اما بعضی فیلسوف نماهای مطبوعاتی هم هستند که حرف «جان استوارت میل» و حرف فلان فیلسوف فرانسوی یا آلمانی یا امریکایی را می¬آورند، ولی اسمش را نمی¬آورند، به نام خودشان می¬گویند! این ها هم تقلب می¬کنند، لیکن باز هم به این که این فکر به وجود بیاید که تفکر آزادی و مفهوم آزادی اجتماعی، یک فکر غربی و یک هدیه ازسوی غرب برای ماست، کمک می¬کنند! یک دسته دیگر هم که به این ها ندانسته کمک می¬کنند، کسانی هستند که تا مفهوم آزادی مطرح می¬شود، فورا مرعوب می¬شوند، احساس وحشت می¬کنند و فریاد می¬کشند که آقا! دین از دست رفت! نه، دین بزرگ ترین پیام آورآزادی است، چرا دین از دست برود؟! آزادی درست و آزادی معقول، مهم ترین هدیه دین به یک ملت و به یک جامعه است. به برکت آزادی است که اندیشه ها رشد پیدا می¬کند واستعدادها شکوفا می¬شود. استبداد، ضد استعداد است هر جا استبداد باشد، شکوفایی استعداد نیست. اسلام، شکوفایی انسان ها را می¬خواهد.»  باید دقت کرد، سخنان فقیه فرزانه حضرت آیت الله خامنه¬ای ولو¬ پیرامون مسأله «آزادی» است، امّا از باب تنقح مناط و اژه «امنیت» و امثال آن را نیز شامل می¬شود.
با رعایت انصاف باید گفت، در پاسخ به ندای این فقیه بزرگوار و نو اندیش دنیایی معاصر، اگرچند بعضی محققان محترم همینطور برخی مراکز علمی- پژوهشی مانند: (پژوهشگاه فرهنگ و معارف اسلامی وابسته به دفتر تبلیغات اسلامی) در این اواخر کوشیده‌اند که این خلأ را پر کنند و محققان را به این سمت و سو جهت بدهند که زحمات شان قابل تقدیر است اما با این حال گام‌های نخستین در این راه تلقی می¬گردد آن هم در حوزه هر یک از دو مقولۀ امنیت و آزادی به طور جداگانه، اما اینکه رابطۀ امنیت و آزادی و یا رابطۀ هر یک از این دو مفهوم کاربردی با مفاهیم دیگر، آن هم از دیدگاه فقها کار شده باشد به نظر می¬رسد چنین چیزی در خارج هنوز تحقق پیدا نکرده است. این قصور خود باعث شده است که شبهۀ نسبت تقدم «امنیت بر آزادی یا تقدم آزادی بر امنیت» در مورد فقها بوجود بیاید حال آنکه فقها قائل به تعامل امنیت و آزادی هستند.
 لذا پژوهش حاضر، این افتخار را دارد که کار کاملاً جدید ولو اندک در این مسیر به حساب بیاید. به همین جهت، موضوع پژوهش حاضر، «مناسبات امنیت و آزادی از دیدگاه فقهای معاصر» انتخاب شده است. به عنوان سؤال اصلی، رابطۀ بین «امنیت و آزادی» از دیدگاه فقهای معاصر (در صد سال اخیر) مورد بحث و بررسي قرار گرفته است. فرضیۀ پژوهش، رابطۀ تعاملی و تأثیر و تأثری بین امنیت و آزادی از دیدگاه فقهای معاصر بوده و روش بحث توصیفی- تحلیلی می¬باشد. برای آزمون و اثبات فرضیه، کتاب در سه فصل، هشت گفتار و یک خاتمه و نتیجیه گری کلّی به قرار ذیل سازماندهی شده است:
فصل اول طبق سنت حسنۀ هر پژوهش اختصاص داده شده است به مفاهیم و کلیات در دو گفتار: گفتار اول امنیت، گفتار دوم آزادی،
فصل دوم اختصاص دارد به ابعاد امنیت در چهار گفتار: گفتار اول امنیت سیاسی، گفتار دوم امنیت اقتصادی، گفتار سوم امنیت قضایی، گفتار چهارم امنیت فرهنگی که در هر گفتار امنیت از حیث مفهوم، قلمرو و راهکارهای تأمین آن از منظر فقهای عظام با توجه به منابع فقهی و گفتار آنها مورد بحث و بررسی قرار گرفته و در پایان هرگفتار به عنوان جمع بندی نتیجه آن بیان شده است.
فصل سوم کتاب اختصاص دارد به ابعاد آزادی آنهم در چهار گفتار: گفتار اول آزادی سیاسی، گفتار دوم آزادی اقتصادی، گفتار سوم آزادی قضایی، گفتار چهارم آزادی فرهنگی که همانند فصل دوم در هر گفتار «آزادی» از حیث مفهوم، قلمرو و راهکارهای تأمین آن بحث و بررسی و در پایان هرگفتار به عنوان جمع بندی نتیجه آن بیان شده است. در پایان کتاب، به عنوان خاتمه و نتیجه گیری کلّی از مقایسه و نسبت سنجی بین نظرات و اقوال فقها در باب امنیت، آزادی و ابعاد مطرح شدۀ آن، به حیث دست آورد تحقیق، فرضیۀ پژوهش «رابطۀ تعاملی و تأثیر و تأثری بین امنیت و آزادی» در حدود اسلام و قوانین الهی از دیدگاه فقهای معاصر به اثبات رسیده است. به نظر می¬رسد این دست آورد اوّلا، همانگونه که اشاره رفت، بکر بوده و گام جدیدی در باب مباحث «امنیت و آزادی» آنهم در حد کتاب باشد. ثانیا، علاوه بر بکر بودن، می‌تواند پاسخی باشد به شبهات ذیل:
یک، فقها فاقد دیدگاه مدوَّن و امروزی دربارۀ دو مفهوم متحوّل و پیچیدۀ امنیت و آزادی و روابط بین آنها در ابعاد مختلف آن است.
دو، عده¬ای از فقهاء امنیت خواه بوده و قائل به تقدم امنیت بر آزادی هستند همانند فقهای عصر مشروطه و عده¬ای بر عکس نظر دارند.
سه، در اسلام و دیدگاه فقها وجه دنیایی امنیت و آزادی، به نفع تأمین امنیت و آزادی معنوی نادیده گرفته شده است. لذا به محققان گرامی پیشنهاد می¬شود به خاطر دفع چنین شبهات و امثال آن و دفاع از کیان فقه و فقاهت سعی¬کنند فعالیتهای تحقیقی خود را به این سمت و سو هدایت دهند و در باب امنیت و آزادی و رابطۀ آن دو در ابعاد گوناگون دیگر که به خاطر زیاد نشدن حجم پژوهش، مورد بحث قرار نگرفته است و همینطور رابطۀ هر یک از این دو مفهوم کاربردی با سایر مفاهیم دیگر همانند: عدالت، قدرت، سیاست، مصلحت و امثال آن بحث و تحقیق کنند.
در پایان به رسم رعایت اخلاق اسلامی و ادب علمی لازم می¬دانم نکات چندی را یاد آور گردم:
1- بدون شک، جامعه المصطفی (ص) العالمیه به عنوان مکتب علمی- پژوهشی امام جعفر صادق (ع) بستر مناسب برای پرورش فکری و روحی نگارنده بوده است، بنابراین از باب (من یشکر المخلوق لم یشکر الخالق) یاد آور می¬گردم که هرآنچه از خوبی و نکات مثبت در این اثر، دیده می¬شود مرهون مکتب علمی- پژوهشی امام جعفر صادق (ع) و همکاری و راهنمایی رهروان صدیق آن می¬باشد. بنابراین، از همۀ سرورانی که به نوعی در شکل گیری این اثر سهم گرفته و بنده را یاری کرده اند، به خصوص اساتید بزرگوار: حجت الاسلام دکتر نجف لک زایی، حجت الاسلام دکتر سید سجاد ایزدهی، حجت الاسلام دکتر یعقوبعلی برجی و حجت الاسلام سید جواد ورعی، و نیز ریاست محترم جامعه المصطفی (ص) العالمیه حضرت آیت¬الله اعرافی که با تدبیر خویش، بستر مناسب پژوهش را برای دانش پژوهان فراهم آورده اند، ادارۀ پژوهش و امور محققان مجتمع آموزش عالی فقه، مرکزبین المللی ترجمه و نشر المصطفی (ص) و همچنین خانوادۀ ام که در تمام دوره¬ی تحصیل به خصوص تدوین این پژوهش با ایجاد فضای مناسب همکاری نموده و سختی‌های زندگی را صبورانه تحمل نموده‌اند اند، نهایت تقدیر و کمال تشکر را دارم.
2- با توجّه به جدید بودن موضوع پژوهش، به رغم اصلاحاتی که با راهنمایی‌هایی عالمانه و دلسوزانه اساتید صورت گرفته، ممکن است به خاطر عدم دقت در اجرای اصلاحات از ناحیۀ نگارنده، هنوز هم کم و کاستیهایی و جود داشته باشد که این طبیعت هر نوشته است حتی با دقت در اصلاحات، لذا از خوانندگان محترم درخواست می¬شود نقطه نظرات اصلاحی خود را به آدرس ایمل:
این آدرس ایمیل توسط spambots حفاظت می شود. برای دیدن شما نیاز به جاوا اسکریپت دارید ار سال نموده از راهنمایی‌های خود دریغ نورزند.
3- با توجّه به نو بودن موضوع و کمبود منابع: علاوه بر متون، آثار و گفتار فقهای مشهور به صورت مستقیم در باب موضوع پژوهش، از نظرات برخی از علمای اهل نظر در این باب هم استفاده شده است.
4- از آنجایی که عنوان پژوهش، (مناسبات «امنیت و آزادی» از دیدگاه فقهای معاصر در صد سال اخیر) می¬باشد و تعداد فقهای مذکور که در این خصوص نظریاتی داشته‌اند زیاد می¬باشند و از طرفی هم نگارنده با محدودیتهایی رو به رو بوده است لذا در پژوهش حاضر فقط چند تن به صورت گزینشی انتخاب شده‌اند که دلیل گزینش هم شهرت و دسترسی به آثار و فرمایشات آن بزرگواران بوده است.
قابل ذکر است که این پایان نامه توسط نشر المصطفی در سال 1395 بصورت کتاب چاپ شده و در اختیا علاقه مندان به مباحث سیاسی قرار گرفته است.

                             محمد حسن فصیحی 1394


فهرست مطالب

چکیده    1
پیش گفتار:    2
فصل اول: مفاهیم و کلیات    6
گفتار اول: امنیت    7
مقدمه:    7
مبحث اوّل:  مفهوم  لغوی و اصطلاحی    8
الف )  امنیت در لغت    8
ب)  امنیت در اصطلاح    8
اوّل: دیدگاه کلاسیک    9
دوم: دیدگاه جدید    9
مبحث دوم:  دین و امنیت    10
الف) نقش دین در تأمین امنیت    10
ب) تأمین صلح جهت امنیت    11
ج) اهمّیّت امنیت از منظر دین    14
اهمیت امنیت در کلام آیت الله خامنه ای    15
مبحث سوّم:  امنیت ابزار یا هدف    15
مبحث چهارم امنیت و حکومت    17
الف)  در اندیشۀ آیت الله محمد حسین نائینی (ره)    19
ب)  در اندیشۀ امام خمینی (ره)    24
1- مستمر بودن قوانین و احکام الهی    25
2- امور حسبیه    26
3- وظایف حکومت اسلامی از دیدگاه امام خمینی (ره)    26
4- جامع نگری امام خمینی (ره) در باب امنیت    27
ج) در اندیشۀ آیت الله خامنه¬ای    27
د)  در اندیشۀ آیت الله مطهری (ره)    28
هـ)  در اندیشه آیت الله مکارم شیرازی    30
مبحث پنجم: امنیت از دیدگاه عقل    31
الف) عقل به عنوان یکی از ادله اربعه:    31
ب)  قاعدۀ ملازمه بین حکم عقل و شرع    31
جمع بندی    32
گفتار دوم: آزادی    33
مقدمه:    33
مبحث اوّل: مفهوم لغوی و اصطلاحی    33
الف) آزادی در لغت    33
ب)  آزادی در اصطلاح    34
- آزادی در اصطلاح فقها و انیشمندان اسلامی    35
1-  آیت الله محمد حسین نائینی (ره)    35
2-  امام خمینی (ره)    35
3- آیت الله خامنه¬ای    36
4- آیت الله شهید مطهری (ره)    37
5- آیت الله شهید بهشتی (ره)    37
6-  علامه محمد تقی جعفری (ره)    37
- اندیشمندان غیر اسلامی    37
1-   توماس هابز    37
2-  استوارت میل    38
3-  آیزایا برلین    38
4- ارسطو    39
مبحث دوم:  دین و آزادی    39
الف)  اهمّیّت آزادی از دیدگاه اسلام    39
ب)  آزادی در قرآن    40
ج)  آزادی گوهر ارزشمند    42
د)آزادی در کلام امام علی (ع)    43
آزادی در کلام حضرت آیت الله خامنه¬ای    43
ه) آزادی و مسئولیّت    43
و)  آزادی و ارزشهای دیگر    44
ز)  ملاک آزادی، عدالت یا شریعت؟    44
ح) حدود آزادی    45
1- در کلام امام خمینی (ره)    45
2- در کلام حضرت آیت الله خامنه¬ای    46
ط) آزادی حق است یا تکلیف؟    46
مبحث سوّم:  آزادی ابزار یا هدف    47
مبحث چهارم: آزادی و حکومت    50
الف) اندیشۀ آیت الله محمد حسین نائینی(ره)    50
ب) اندیشۀ امام خمینی (ره)    53
اندیشۀ حضرت آیت الله خامنه¬ای    54
ج) اندیشۀ آیت الله شهید مطهری (ره)    55
د) اندیشۀ آیت الله ناصر مکارم شیرازی    56
مبحث پنجم: آزادی از دیدگاه عقل    57
الف)  منشأ آزادی    58
ب)  مقدمات فعل اختیاری    58
ج) منشأ آزادی در دیدگاه آیت الله خامنه¬ای    59
د)  منشأ آزادی در دیدگاه آیت الله شهید مطهری (ره)    59
هـ)  جمع بین دو نظر در دیدگاه آیت الله جوادی آملی    59
جمع بندی گفتار    60
جمع بندی فصل    61
فصل دوم : ابعاد امنیت    63
درآمد:    64
گفتار اول امنیت سیاسی    65
مقدمه:    65
مبحث اول: مفهوم امنیت سیاسی    65
مبحث دوم: موارد و قلمرو امنیت سیاسی    66
امنیت سیاسی در اندیشۀ آیت الله محمد حسین نائینی (ره)    68
امنیت سیاسی در اندیشۀ آیت الله شهید مدرّس (ره)    71
1- امنیت در سیاست داخلی    71
2- امنیت در سیاست خارجی    72
امنیت سیاسی دراندیشۀ علامه طباطبایی (ره)    73
امنیت سیاسی در اندیشۀ امام خمینی (ره)    74
1- حرکت اصلاحی امام خمینی (ره) برای دفاع از امنیت سیاسی    74
کاپیتولاسیون تهدید برای امنیت جامعۀ اسلامی    75
متن اعلامیه و فتوای تاریخی امام خمینی (ره) در دفاع از امنیت سیاسی    76
2- حرکت انقلابی امام خمینی (ره) برای دفاع از امنیت سیاسی    80
امنیت سیاسی درکلام حضرت آیت الله خامنه¬ای    80
مبحث سوم:  سازوکارهای تأمین امنیت سیاسی    81
الف)  ضرورت حکومت و مقابله با دیدگاههای ضد حکومت و نظم    81
ب) تأکید بر افزایش آمادگی رزمی و دفاعی    82
-افزایش توان دفاعی در کلام حضرت آیت الله خامنه¬ای    82
ج) اجرای عادلانۀ قوانین و حدود الهی    83
د) حاکم کردن دایمی (اصل) نفی سبیل    84
ه) پرهیز نظام سیاسی از استبداد، بی ایمانی و خودکامگی    85
و) توجّه نظام سیاسی به رعایت حقوق متقابل مردم و حکومت    86
ز) تأکید بر عدالت به عنوان رمز بقا، استحکام و ترقی نظام سیاسی    87
ح) اعطای آزادی به مخالفین حکومت و اقلیتهای مذهبی    88
ط) تفکیف قوا یا توزیع قدرت    88
ی) جامع الشرایط بودن رهبری    89
1- ایمان    90
2- کار دانی و لیاقت    90
3- بینش سیاسی    90
4- عدالت حاکم    91
جمع بندی    91
گفتار دوم: امنیت اقتصادی    93
مقدمه    93
مبحث اول: مفهوم امنیت اقتصادی    94
مبحث دوم: موارد و قلمرو امنیت اقتصادی    95
الف) حوزۀ مالکیت    95
1- اصل مالکیت مختلط    95
انواع مالکیت در اسلام    96
2- اصل آزادی اقتصادی در کادر محدود    97
3- اصل عدالت اجتماعی    97
شکل اسلامی عدالت اجتماعی    97
3/1-  اصل همکاری عمومی ( تکامل عام )    97
3/2- اصل توازن اجتماعی    98
ب) حوزۀ تولید    99
امنیت در حوزۀ تولید با محدودیتهای تولید    100
ج) حوزۀ اشتغال    100
امنیت شغلی با محدودیتهای آزادی اشتغال    101
د) حوزۀ توزیع    102
1- توزیع قبل از تولید(توزیع منابع طبیعی)    102
2- توزیع بعد از تولید (توزیع درآمد)    103
3- توزیع مجدد درآمد    103
3/1-  تکافل عام    104
3/2-  ضمان اعاله    104
ح) حوزۀ مصرف    105
1- امنیت در تأمین نیازهای زندگی    105
2- امنیت در کامیابی از مواهب الهی    107
امنیت در حوزۀ مصرف با محدودیتهای آزادی مصرف    107
1-  کالاهای که دارای عناوین حرام است    108
2-  کالاها و خدمات ضرردار    108
3- رعایت درآمد (تناسب دخل و خرج)    108
4- پرهیز از اسراف    109
5- رعایت حقوق جامعه    110
عدم سلطۀ کفّار در سایۀ امنیت اقتصادی    110
حساسیت فقها نسبت به امنیت اقتصادی    111
الف: امنیت اقتصادی در اندیشۀ فقیه بزرگ میرزای شیرازی    111
جبش تنباکو تبلور دفاع از امنیت اقتصادی    112
متن فتوای تاریخ ساز جنبش تنباکو    113
امنیت اقتصادی در اندیشۀ آیت الله خامنه¬ای    113
امنیت اقتصادی در اندیشۀ آیت الله ناصر مکارم شیرازی    114
نقش اقتصاد در حیات و مرگ تمدّنها    114
نقش اقتصاد سالم در پیکر اجتماع    114
نقش اقتصاد و امنیت آن در شکل اخلاقی جامعه    115
مبحث سوم: سازوکارهای تأمین امنیت اقتصادی    118
قواعد فقهی عام    118
الف)  قاعده نفی ضرر    119
1- مفهوم ضرر    119
2- اقسام ضرر    119
3- قلمرو قاعده نفی ضرر    119
4- نقش قاعده در تأمین امنیت اقتصادی    120
5- قاعدۀ نفی ضرر تبلور ایجاد امنیت اقتصادی    120
6- قاعدۀ نفی ضرر تأمین کنندۀ امنیت حقوق اموال و تجارت    121
ب) قاعده نفی سبیل    121
نقش قاعده در باب تأمین امنیت اقتصادی    122
1- عزّت اجتماعی و اقتدار اقتصادی    122
2- تدوین حقوق اقتصادی    122
ج) قاعده نفی عسر و حرج    123
نقش قاعده در باب امنیت اقتصادی    124
1- قرض    124
2- مالک و مستاجر    124
3- تجارت خارجی    124
مبحث دوم قواعد فقهی خاص    125
الف) قاعده اتلاف « من اتلف مال غیره فهو ضامن»    125
موارد کاربرد قاعده    125
ب) قاعده حیازت    126
کاربرد قاعده یا قلمرو آن    126
ج)  قاعدۀ سلطنت    127
کاربرد قاعده یا قلمرو آن    128
نقش قواعد فقهی خاص در اقتصاد    128
2- ایجاد نظم و امنیت در تمام شؤون اقتصادی    129
3-  ایجاد امنیت و حفظ ثروت ملی و شکوفایی آن    129
جمع بندی    129
گفتار سوم: امنیت قضایی    131
مقدمه:    131
مبحث اول: مفهوم امنیت قضایی    132
مبحث دوم: موارد و قلمرو امنیت قضایی    132
الف) امنیت قضایی نسبت به قاضی    132
1- امنیت قاضی از ناحیۀ  قوۀ مجریه    132
2- امنیت قاضی در برابر مسؤلان قوۀ قضاییه    133
3- امنیت قاضی حتی در برابر رهبر    134
4- امنیت  قاضی در برابر افکار عمومی    134
5- امنیت قاضی در برابر سایر مقامات    135
ب) امنیت قضایی نسبت به اصحاب دعوا    136
1- امنیت قضایی نسبت به شاکی    136
برخی اقدامات حضرت علی (ع) برای اقامۀ حدود الهی    137
2- امنیت قضایی نسبت به متّهم    137
مبحث سوم: سازو کارهای تأمین امنیت قضایی    142
الف) ازطریق سالم سازی دستگاه  قضا    142
ب) از طریق کنترل منصب قضا    144
1-  نمایندۀ خدا بودن    144
تفاوت منصب الهی و موقعیت اجتماعی    144
اهمّیّت منصب قضا از دیدگاه امام خمینی (ره)    145
2-  الهی بودن قوانین    145
تفاوت قوانین الهی و بشری    146
3-  عدم تأثیر پذیری از سیاست «تأثیر ناپذیری»    146
4- حکومت قربانی عدالت    147
5- اعتراض ناپذیری    149
ب) از طریق کنترل قاضی    151
1- صلاحیت قاضی برای قضاوت    151
2- عدالت قاضی در انتخاب محل دادگاه    152
3- عدالت قاضی در جلسه دادگاه    153
4- عدالت قاضی نسبت به اصحاب دعوا    154
5- قاضی نباید بلندتر از دادخواه سخن بگوید    155
عدالت قاضی نسبت به اصحاب دعوا در کلام امام خمینی (ره)    155
عدالت قاضی نسبت به اصحاب دعوا در کلام آیت الله خامنه¬ای    156
سازو کار تأمین امنیت قضایی در رهنمود های حضرت آیت الله خامنه¬ای    157
جمع بندی    158
گفتار چهارم: امنیت فرهنگی    159
مقدمه:    159
الف) مفهوم امنیت فرهنگی    160
امنیت فرهنگی زمینه ساز امنیت ملی    162
امنیت ملی زمینه ساز رسیدن جوامع بشری به کمال وغایات خودش    163
گسترۀ امنیت ملی در فقه سیاسی    163
مبحث دوم: موارد و قلمرو امنیت فرهنگی    164
الف) آموش و پرورش    164
1- آموزش و پررش دوبال سعادت    166
2- افسار گسیختگی انسان بدون پرورش    166
3- اهمّیّت آموزش در اسلام    167
4- آموزش همگانی در پرتو امنیت    169
ب) امنیت آزادی بیان    171
1- امنیت بیان در اظهار موضع و عقیده    171
2- امنیت بیان در حوزۀ پیشنهاد و انتقاد    173
3- امنیت قلم، مطبوعات و دیگر رسانه‌های جمعی    174
مبحث سوم: سازوکارهای تأمین امنیت فرهنگی    175
الف) جلوگیری از تضعیف مبانی مسائل دینی و ورود فرهنگ بیگانه    175
ب) دفاع از فرهنگ اسلامی و مبارزه با تهاجم فرهنگی    175
1- هماهنگی فرهنگ با تمدّن در سایۀ امنیت    176
2- امنیت فرهنگی و ارزشهای اسلامی    177
3- فرهنگ مبدأ همه خوشبختیها و بد بختیها    178
4- صدور فرمان انقلاب فرهنگی در راستای امنیت فرهنگی    179
5- امنیت و سازندگی با فرهنگ خودی    180
6- فرهنگ امنیت آور و مطلوب    180
7- دفاع از امنیت فرهنگی  تکلیف همگانی    180
9- دفاع ازا امنیت فرهنگی هم سنگ جهاد    181
مبارزه با  تهاجم فرهنگی دشمن در کلام آیت الله خامنه‌ای    181
1- اهداف تهاجم فرهنگی دشمن    181
2- ضرورت مبارزه با تهاجم فرهنگی دشمن    182
3- شیوه ها و ابزارهای تهاجم فرهنگی دشمن    182
راهکارهای مقابله با تهاجم فرهنگی در اندیشۀ آیت الله خامنه¬ای    183
1- قیام مسلمین جهان به صورت عمومی برای احیای حاکمیت اسلام    183
2- تبیین حقایق اسلامی با استفاده از هنر و روشهای نوین تبلیغی    184
3- حفظ و تعمیق ایمان، معنویت و باورهای دینی    184
4- ایمان استوار به خدا و حفظ ارزشهای اسلامی    184
5- تبیین همه جانبۀ اسلام برای جهان امروز    184
6- اولویت دادن به مسایل جوانان    185
ج) از طریق منع اهانت و توهین به مقدّسات    185
د) از طریق منع خرید و فروش کُتب ضالّه    186
1- شیخ مفید (ره)    187
2- شیخ طوسی (ره)    187
3- شهید ثانی (ره)    187
4- سید علی طباطبایی (ره)    187
5- صاحب جواهر (ره)    187
6- شیخ انصاری (ره)    188
7- امام خمینی (ره)    188
8- آیت الله خامنه¬ای    188
جمع بندی گفتار    190
جمع بندی فصل    190
فصل سوم : ابعاد آزادی    193
درآمد:    194
گفتار اول: آزادی سیاسی    195
مقدمه    195
مبحث اوّل: مفهوم آزادی سیاسی    196
مبحث دوم: موارد و قلمرو آزادی سیاسی    198
الف) آزادی انتخاب نوع حکومت    198
1- آیت الله محمد باقر صدر (ره)    199
2- امام خمینی (ره)    199
3- حضرت آیت الله خامنه¬ای حفظه الله    200
4- آیت الله شهید مطهری (ره)    201
5- آیت الله جوادی آملی    202
6- آیت الله جعفر سبحانی    202
ب) آزادی انتخاب نوع حکومت از منظر عقل    203
ج) نقش آزادی مردم در تشکیل و ادارۀ حکومت    205
سه نظریۀ کلّی در باب نقش مردم در تشکیل حکومت    205
1- نظریۀ انتصاب محض    205
2- نظریۀ انتخاب محض    206
3- نظریۀ تلفیق از انتصاب و انتخاب    206
آرای فقهای معاصر در باب نقش مردم در تشکیل حکومت    207
1- آیت الله محمد حسین نائینی (ره)    207
2- آیت الله محمد باقر صدر (ره)    207
3- علامه طباطبایی    207
5- امام خمینی (ره)    208
6- آیت الله شهید مطهری (ره)    209
7- حضرت آیت الله خامنه¬ای    209
8- آیت الله سید محمود هاشمی    211
9- آیت الله محمد مهدی شمس الدین    211
ج) آزادی انتقاد، نظارت و استیضاح    212
آرای فقهای معاصر در باب آزادی نظارت و مراقبت    212
1- آیت الله محمد حسین نائینی (ره)    212
2- امام خمینی (ره)    212
7- حضرت آیت الله خامنه¬ای    213
7- آیت الله شهید مطهری (ره)    213
د) آزادی استیضاح حاکم    215
استیضاح حاکم از سوی مردم    216
1- به صورت مستقیم    216
2- به صورت غیر مستقیم    216
ه) آزادی کاندیداتوری در انتخابات    216
و) آزادی احزاب    217
1-  تعریف حزب سیاسی    217
2- برخی تعریفات فلاسفه سیاسی از حزب    218
3- مبانی مشروعیت حزب    218
4- جایگاه آزادی احزاب مخالف در حکومت اسلامی    218
5- آزادی مخالفان در حکومت علوی    220
مبحث سوّم: ساز و کارهای تأمین آزادی سیاسی    222
الف) اصل احترام به شورا، مشورت و تبادل نظر    222
1- استفادۀ آیت الله محمد حسین نائینی برای اثبات این اصل از قرآن    222
2– استفادۀ آیت الله محمد حسین نائینی از سیره    225
3- استفادۀ آیت الله محمد حسین نائینی از روایات    225
ب) ترجیح اصل اکثریت (عند الدوران)    226
ج) اصل امر به معروف و نهی از منکر یا نظارت همگانی    227
آیت الله محمد حسین نائینی (ره)    227
امام خمینی (ره)    227
حضرت آیت الله خامنه¬ای    229
آیت الله شهید مطهری (ره)    230
جمع بندی    230
گفتار دوم آزادی اقتصادی    232
مقدمه:    232
مبحث اول: مفهوم آزادی اقتصادی    233
تعریف آزادی اقتصادی از دید گاه اسلام    233
مبحث دوم: موارد و قلمرو آزادی اقتصادی    234
آزادی اقتصادی بر مدار حلّیت و حرمت شرعی    234
مشاغل حرام در کلام حضرت آیت الله خامنه¬ای    234
گسترۀ آزادی اقتصادی    235
الف) حوزۀ آزادی مالکیت    236
آرای فقهای معاصر در این باب    236
1- آیت الله ناصرمکارم شیرازی    236
1-آزادی مالکیت عمومی    236
2- آزادی مالکیت خصوصی    236
3- آزادی مالکیت گروهی    236
2- آیت الله محمد باقر صدر(ره)    237
ب) آزادی مالکیت اقلیتها    239
ج) منابع و حدود مالکیت خصوصی    240
1- آیت اللّه محمد باقر صدر (ره)    241
2- آیت الله ناصر مکارم شیرازی    242
د) حوزۀ آزادی اشتغال    242
1- آزادی انتخاب شغل و پیشه    242
ه) محدودیتهای آزادی اشتغال    243
و) آزادی کسب و کار و اهمّیّت آن    244
ز) حوزۀ آزادی تولید    246
ح) اهداف تولید    246
1- تأمین نیازمندیهای زندگی و توسعۀ رفاه مادی    246
2- تأمین هزینه کارهای معنوی    247
3- خدمت به جامعه    247
و) محدودیتهای آزادی تولید در گفتار فقهای معاصر    248
1- مرتضی انصاری و امام خمینی (ره)    248
2- آیت الله ناصر مکارم شیرازی    249
ط) حوزۀ آزادی توزیع    252
1- توزیع قبل از تولید (توزیع منابع طبیعی)    252
2- توزیع بعد از تولید (توزیع درآمد)    253
3- توزیع مجدد درآمد    253
3/1 تکافل عام    254
3/2 ضمان اعاله    254
ی) حوزۀ آزادی مصرف    255
1- تأمین نیازهای زندگی    255
2- کامیابی از مواهب الهی    257
ک) موانع و محدودیتهای آزادی مصرف    258
1- کالاهایی که دارای عناوین حرام است    258
2-  کالاها و خدمات ضرردار    258
3-  مصرف با انگیزه‌های حرام    259
3/1- تشبیه به کفار    259
3/2- تشبیه به غیر هم جنس    259
3/3- فخر فروشی    259
4- رعایت درآمد (تناسب دخل و خرج)    260
5- پرهیز از اسراف    261
6- رعایت حقوق جامعه    262
مبحث سوم:  ساز و کارهای تأمین آزادی اقتصادی    263
الف) نظارت دولت  بر حسن جریان امور اقتصادی و حمایت آن    263
ب) آزادی اقتصادی با ایجاد زمینۀ اشتغال و فعّالیّت مردم  (بخش خصوصی)    265
1- شکستن تجارت انحصاری قریش و تشکیل کاروان تجاری برای مسلمانان    265
2-  مشارکت در تولید، از طریق عقود مزارعه و مساقات برای مهاجران    265
3- واگذاری زمین    266
4- تهیه سرمایه ملی    266
5- اعمال سیاستهای مالی و پولی    266
ج) آزادی اقتصادی از طریق توازن و عدالت اقتصادی    267
جمع بندی    268
گفتار سوم: آزادی قضایی    270
مقدمه:    270
مبحث اول: مفهوم آزادی قضایی    273
1- آیت الله خویی (ره)    273
2- امام خمینی (ره)    273
مبحث دوم: موارد و قلمرو آزادی قضایی    274
الف) آزادی واسقلال قضایی نسبت به قاضی    274
1- آزادی و استقلال قاضی در برابر قوّۀ مجریه    274
2- آزادی و استقلال قاضی در برابر مسؤلان قوّۀ قضاییه    275
3- آزادی و استقلال قاضی حتّی در برابر رهبر    275
4- آزادی و استقلال قاضی در برابر افکار عمومی    275
5- آزادی و استقلال قاضی در برابر سایر مقامات    276
ب) آزادی و استقلال قضایی نسبت به اصحاب دعوا    277
1- آزادی قضایی نسبت به شاکی    277
آزادی قضایی در پرتو حاکمیت ظوابط و رسیدگی عادلانه    277
آزادی قضایی در پرتو نادیده گرفتن روابط    278
ج) آزادی قضایی نسبت به متّهم    279
مبحث سوم: ساز و کارهای تأمین آزادی قضایی    281
الف) ازطریق گزینش قضات آزاداندیش    281
ب) ازطریق استقلال مالی و تأمین زندگی قاضی    282
1- مصونیّت شغلی    284
2-  مصونیّت از تعقیب کیفری    285
د)- از طریق رعایت آداب قضا    285
اول مستحبات    286
دوم مکروهات    286
جمع بندی    287
گفتار چهارم: آزادی فرهنگی    288
مقدمه:    288
مبحث اول: مفهوم آزادی فرهنگی    289
مبحث دوم: موارد و قلمرو آزادی فرهنگی    293
1- شناختها و باورها (اعتقادات)    294
2- ارزشها و گرایشها (اخلاق)    294
3- رفتارها و کردارها (احکام)    294
الف) آزادی فرهنگی در بخش اول (شناختها و باورها)    294
1- آزادی انتخاب دین از نظر قرآن    294
1/1- نفی اکراه و اجبار در دین از منظر قرآن کریم    294
حضرت آیت الله خامنه¬ای    295
آیت الله مکارم شیرازی    295
1/2- اسلام دین حکمت و موعظه از منظر قرآن    296
آیت الله شهید مطهری و آیت الله جعفر سبحانی    296
امام خمینی (ره)    296
1/3- سازگاری آزادی انتخاب دین با فلسفۀ خلقت و مشیت الهی    297
2- آزادی انتخاب دین در سیره عملی معصومان(ع)    298
آزادی انتخاب دین در کلام آیت الله خامنه¬ای    299
3- آزادی انتخاب دین از منظر عقل    300
4- آزادی عقیده از نظر اسلام    301
4/1- تفاوت آزادی عقیده و آزادی اندیشه    301
4/2- رجحان آزادی اندیشه بر عقیده    302
4/3- عدم تحمیل آزادی اندیشه بر آزادی عقیده    303
امام خمینی (ره)    303
آیت الله شهید مطهری (ره)    303
آیت الله خامنه¬ای    304
چگونگی سازگاری حکم ارتداد (قتل) با آزادی عقیده    305
1- حقیقت ارتداد و شرایط تحقّق آن    305
2- مرتد فطری و ملی    305
3- سقوط حکم با توبه:    306
4- سقوط حکم ارتداد در صورت جهل و شبه    306
5- سقوط حکم در صورت عدم ابراز و اعلان    307
6- اختصاص حکم به معاند    307
7- اختصاص حکم به محارب    308
9- فلسفۀ حکم ارتداد    308
پاسخ شبهه ناهمخوانی حکم ارتداد با آزادی عقیده    309
5- آزادی مذهب    310
5/1- آزادی قرائتهای مختلف    311
حضرت آیت الله خامنهای    313
ب) آزادی فرهنگی در بخش دوم (ارزشها و گرایشها)    313
ج) آزادی فرهنگی در بخش سوم (رفتارها و کردارها)    316
ام الامراض بودن وابستگی به فرهنگ غرب    317
1- امام خمینی (ره)    317
حضرت آیت الله خامنه¬ای    317
مبحث سوم: ساز و کارهای حفظ و  تأمین آزادی فرهنگی    318
الف) تأمین آزادی فرهنگی با آگاه کردن مردم از اهداف مکاتب مادّی و استعماری    318
ب) تأمین از آزادی فرهنگی با ترویج ارزشهای معنوی    318
ترویج ارزشهای معنوی به دو صورت ممکن    320
1- از راه بحث، مناظره و استدلال    320
آزادی بحث و مناظره در کلام حضرت آیت الله خامنه¬ای    321
2- از راه تحریک احساسات و عواطف    322
2/1- تأمین آزادی فرهنگی در سایۀ بسیج عمومی    322
2/2- تأمین آزادی فرهنگی با احیای جلسات مذهبی    322
2/3- تأمین آزادی فرهنگی با برخورد دوستانه و محبّت‌آمیز با جوانان    323
2/4-  تأمین آزادی فرهنگی از راه مقابله با تهاجم فرهنگ غربی    323
تهاجم فرهنگی در کلام حضرت آیت الله خامنه¬ای    324
راهکارهای مقابله با تهاجم فرهنگی در کلام آیت الله خامنه¬ای    325
جمع بندی گفتار    326
جمع بندی فصل    326
خاتمه : نتیجه گیری    329
گذارش اجمالی    330
سه دیدگاه در باب مناسبات امنیت و آزادی    331
1- تقدّم امنیت بر آزادی    331
2- تقدّم آزادی بر امنیت    331
3- تعامل بین امنیت و آزادی    332
دیدگاه فقها نسبت به رابطۀ بین امنیت و آزادی    332
الف) امنیت و آزادی سیاسی    338
ب) امنیت و آزادی اقتصادی    339
ج) امنیت و آزادی قضایی    342
د) امنیت و آزادی فرهنگی    344
منابع و مآخذ    348
فهرست اجمالی    ‌أ








 


نظرات (0)

There are no comments posted here yet

نظر خود را اضافه کنید.

  1. Posting comment as a guest. Sign up or login to your account.
0 Characters
پیوست ها (0 / 3)
Share Your Location
عبارت تصویر زیر را بازنویسی کنید. واضح نیست؟
حضرت محمد صلى الله عليه و آله و سلّم : إنَّ العبدَ لَيَرفَعُ يَدَهُ إلى اللّه ومَطعَمُهُ حَرامٌ ، فكيفَ يُستَجابُ لَهُ وهذا حالُهُ ؟! همانا بنده دستش را (براى دعا) به درگاه خدا بالا مىبرد در حالى كه خوراكش حرام است ؛ با چنين حالى ، چگونه دعايش مستجاب شود ؟. إرشاد القلوب : 149 منتخب ميزان الحكمة : 196
  • در سایۀ قرآن و عترت
  • بانگ ادعیه و اذکار ماهها سال به تفصیل ساعات مختلف در طول روز، هفته، ماه، سال
  • ویژه نامه اعمال شب و روز عید قربان
  • اطلاعات جامع و کامل در مورد عید غدیر خم - کلیک کنید
  • اطلاعات راجع به محرم و عاشورا -کلیک کنید
  • عاشورا و مهدویت
  • انواع تصاویر - بیا و بیبین
  • تصاویر زیبا و جذاب
  • عکسهای زیبا و دیدنی
  • اربعین حسینی و دهه آخرصفر
  • تصاویر دیدنی - عید سعید فطر
  • SMS به مناسبت شهادت حضرت فاطمه زهرا (س) ـ
  • اس ام اس های مذهبی ویژه ایام فاطمیه2
  • 13 رجب سالروز مولود کعبه
  • مولو کعبه شهید محراب
  • ماه مبارک رمضان ماه مهمانی خدا
  • روزه در اسلام
  • ماه رمضان ماه بخشش ماه وصال ماه رحمت
  • روز قدس در کلام امام خمینی (ره)
  • مناسبت های ماه ربیع الاول
  • تفصیل مناسبت هایی ماه ربیع الاول
  • ولایت فقیه
  • اعمال ماه های قمری
  • مشرق نیوز+خبرهای تازه
  • تمامی حقوق برای مجمع علمی فرهنگی اجتماعی ارشاد محفوظ است.