ورود به سایت

نظرات

مهمان - xd4tbk
http://penisznovelo-eljarasok-hu.eu/Turbo-Max-Blue.html http://penisz-novelo-tabletta-hu.eu http://p...
مهمان - 7sf499
http://penisznovelo-eljarasok-hu.eu/Turbo-Max-Blue.html http://penisz-novelo-tabletta-hu.eu http://p...
مهمان - 3s1il9
http://penisznovelo-eljarasok-hu.eu/Turbo-Max-Blue.html http://penisz-novelo-tabletta-hu.eu http://p...
مهمان - yzmiv9
http://penisznovelo-eljarasok-hu.eu/Turbo-Max-Blue.html http://penisz-novelo-tabletta-hu.eu http://p...
قاعد​ۀ تقیه در مطالب سایت
مهمان - 3hmjq8
http://penisznovelo-eljarasok-hu.eu/Turbo-Max-Blue.html http://penisz-novelo-tabletta-hu.eu http://p...
السلام علیک یا ابا عبدالله الحسین (ع). کربلا آرزوی ماست خدایا برسان.
به حول و قوه پرودگار و توجه خاص جضرت ولی عصر (عجج) مسجد جامعع، حوزه علمیه و مرکز فرهنگی تحقیقاتی سرور کائنات (ص) واقع در غرب کابل جاده شهید مزاری-سرگ بیست متره -شهرک عرفانی به بار نشسته و به تاریخ 1396/9/15 مراسم افتتاحیه آن برگزار گردیده و هم اکنون تعداد 200 نفر متعلم و 10 نفر استاد در آن مشغول تعلیم و تعلم است.
مراسم افتتاحیه مسجد جامعع، حوزه علمیه و مرکز فرهنگی تحقیقاتی سرور کائنات (ص) واقع در غرب کابل جاده شهید مزاری-سرگ بیست متره -شهرک عرفانی
مسجد و مدرسه محمدیه واقع در- غزنی - شهرگ قلعه امیری
مسجد جامع حضرت زینب (س) واقع در بلدرغان - ولسوالی قره باغ - ولایت غزنی
غریبی، بی‌کسی، منزل به منزل/ خبر دارد ز حالم چوب محمل/چهل روز است در سوز و گدازم/فقط خاکستری جا مانده از دل/ایام اسارت آل الله را بر شیفتگان راهش تسلیت می گوییم.
سلام بر حسین (ع) سلام علی بن الحسین (علیهما السلام) سلام بر محرم حسین (ع) سلام بر اصحاب حسین (ع)



کاربردهای امنیتی امر به معروف و نهی از منکردر فقه سیاسی شیعه
زکی احمدی

چکیده
یکی از ابعاد امنیت، امنیت اجتماعی است، انسان در دورن اجتماع با تهدیدات امنیتی مواجه می شود، فریضه امر به معروف و نهی از منکر، پاسخ است به این بعد از امنیت، پرسش این است که کاربردهای امنیتی امر به معروف و نهی از منکر در فقه سیاسی شیعه چیست؟


در پاسخ می توان گفت که امر به معروف و نهی از منکر به عنوان جنبه ایجابی، به دنبال تحقق جامعه آرمانی است و به عنوان عامل سلبی، عامل بازدارنده از ناهنجاری و تهدیدات امنیتی است.
مقدمه
امنیت مهم ترین نیاز و ضرورت جامعه بشری است. هر مکتب که ادعای اداره و مدیریت جهان را دارد، ناگزیرند که به دغدغه های امنیتی انسان توجه جدی داشته باشد و برای حل مسایل نا امنی و چالشهای امنیتی، راهکارهای مناسب ارایه کند. اما بر خلاف مکاتب غربی که رویکرد مادی و دنبوی به مسئله امنیت دارد، نگاه اسلام به امنیت فراگیر و گسترده است که شامل ابعاد مادی و معنوی، فردی و اجتماعی، دنیوی و اخروی انسان می شود.
در فرهنگ دينى اسلام، افراد جامعه مسؤليت دارند که در ارتباط با خدا, خود و ديگر افراد جامعه وظیفه خود را به درستى انجام دهند. فقه شيعه، محافظ و نگهدارنده فرهنگ و ارزشهای دینی است فقهاى شيعه در تاريخ فقاهت، دفاع از فرهنگ اسلامی و هنجارهای دینی را در درون جامعه اسلامی واجب دانسته اند؛ همان گونه كه دفاع از كشور اسلامى و جان و مال مسلمان را نيز واجب دانسته اند. بنابراین با هر چيزى كه آسايش و امنیت جامعه را تهديد می کند، در فقه اسلامی به خوبی سازوکار برای حل آن پیش بینی شده است.
اهمیت امر به معروف و نهی از منکر
مکتب لیبرالیسم که مبتنی بر سکولاریسم و جدای دین از سیاست است؛ دین را در حاشیه زندگی قرار داده و برای ارزشهای دینی جایگاه قایل نیست، آن چه اهمیت دارد، آزادی لجام گسیخته فردی است که با هر روش و ابزار ممکن، به سود و منفعت فردی نایل شود.
اما در اسلام، برای مصونیت جامعه و کنترل آزادی­های منفی، فریضه امر به معروف و نهى از منكر، تشریع شده تا زمینه برای تحقق بايدها (معروف) و جلوگیری از نبايدها(منکر) فراهم شود. از متدینان خواسته می شود که معروفها را انجام و منکرات را ترک کند، و دیگران را نیز از انجام منکرات باز دارد.
امام علی علیه السلام هدف دين را تحقق بايدها و محو نبایدها می داند:
غاية الدين، الامر بالمعروف والنهى عن المنكر واقامة الحدود.) غررالحكم و درر الكلم، ص470.(

مسلمان متعهد يا آن كس كه زندگى اجتماعى سالم و فعالى دارد، كسى است كه همواره در پى تحقق هنجارهاى دينى و آرمان‏هاى اسلامی در جامعه است و خود را موظف به انجام معروف‏ها دانسته و در جهت نابودى منكرات تلاش می كند.
ویژگی برتر امت اسلامی
ویژگی برتر امت اسلامی به خاطر وجود و اقامه امر به معروف و نهی از منکر است، چیزی که در دیگر جوامع و ملل وجود ندارد. مکاتب دیگر نیز از داشتن چنین فریضه محروم است. از این رو راهی برای اصلاح جامعه نمی بیند، هرکس هر کاری را که از دستش براید انجام می دهد.
قرآن کریم امت اسلامی را به خاطر امر و نهی برترین امت معرفی نموده است:
كُنْتُمْ خَيْرَ أُمَّةٍ أُخْرِجَتْ لِلنّاسِ تَأْمُرُونَ بِالْمَعْرُوفِ وَ تَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنْكَرِ (آل عمران/106)
لْتَكُنْ مِنْكُمْ أُمَّةٌ يَدْعُونَ إِلَى الْخَيْرِ وَ يَأْمُرُونَ بِالْمَعْرُوفِ وَ يَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنْكَرِ، وَ أُولئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ   (آل عمران/100)
بدین جهت در همه منابع فقهی به این فریضه پرداخته شده است، امام خمینی می فرماید:
امر به معروف و نهي از منکر از جمله فرايض ديني و از ضروريات اسلام است.) تحرير الوسيله، ج1،ص 397.(
رابطه جهاد و امر به معروف و نهی از منکر
امام‏ علی عليه السلام امر به معروف را اساس و بنياد همه فرايض و برترين آنها شناخته و جهاد را يكى از مراتب امر به معروف و نهى از منكر می داند:
الْبِرِّ كُلُّهَا و الْجِهَادُ فِي سَبِيلِ اللَّهِ عِنْدَ الْأَمْرِ بِالْمَعْرُوفِ وَ النَّهْيِ عَنْ الْمُنْكَرِ إِلَّا كَنَفْثَةٍ فِي بَحْرٍ لُجِّيٍّ...أَفْضَلُ مِنْ ذَلِكَ كُلِّهِ كَلِمَةُ عَدْلٍ عِنْدَ إِمَامٍ جَائِر، (نهج البلاغه، حکمت 374.)
امام علی علیه السلام ایمان را به چهار دسته تقسیم و فریضه امر به معروف را مهم ترین آن می داند:
الْإِيمَانُ عَلَى أَرْبَعِ دَعَائِمَ عَلَى الصَّبْرِ وَ الْيَقِينِ وَ الْعَدْلِ وَ الْجِهَادِ ... وَ الْجِهَادُ مِنْهَا عَلَى أَرْبَعِ شُعَبٍ عَلَى الْأَمْرِ بِالْمَعْرُوفِ وَ النَّهْيِ عَنِ الْمُنْكَرِ وَ الصِّدْقِ فِي الْمَوَاطِنِ وَ شَنَآنِ الْفَاسِقِينَ فَمَنْ أَمَرَ بِالْمَعْرُوفِ شَدَّ ظُهُورَ الْمُؤْمِنِينَ وَ مَنْ نَهَى عَنِ الْمُنْكَرِ أَرْغَمَ أُنُوفَ [الْمُنَافِقِينَ‏] الْكَافِرِينَ.( همان، حکمت31.)
روش شناسی امر به معروف و نهی از منکر
امنیت اجتماعی از لحاظ روش شناسی به دو روش فردگرایانه وکل گرایانه مورد توجه قرارگرفته می گیرد. روش فرد گرایانه مبتنی بر تحلیل رفتارهای فردی است، به شیوه عینی و از مجرای روانشناسی فردی به تبیین موارد و مظاهر امنیت نا امنی فردی پرداخته می شود که دارای ریشه ها و پیامدهای اجتماعی است. پیوند سرنوشت ها، موجب می شود که تخلف و انحراف یک فرد، در کل جامعه تأثیر بگذارد؛ چنان که یک بیماری واگیر در صورتی که معالجه نگردد، از فرد به جامعه سرایت نموده و سلامت آن را به خطر می اندازد.
در مقابل رسالت و مسئولیت فرد در هدایت و تعیین سرنوشت جامعه و تعهدی که باید در پذیرش مسؤولیت های اجتماعی داشته باشد، ایجاب می کند که او ناظر و مراقب همه اموری باشد که پیرامون وی اتفاق می افتد و در قبال آن مسئول است، از این رو انسانهای بزرگ همواره جامعه را تحت تاثیر قرار داده و در تعالی و یا افول جامعه نقش اساسی دارد.
این روش هرچند رفتارهای فردی را تبیین می کند، اما قادر به تبیین پدیده های اجتماعی که بر رفتارهای فردی تاثیر گذار است نمی باشد.
در روش کل گرایانه به خوبی نقش عناصر و ساختار اجتماعی را در رفتار فردی تحلیل می کند.
در اسلام هم به روش فردی توجه شده است و هم به روش جمعی، امر به معروف از مهم ترین فرایضی است که وجوب کفایی آن ضروری دین شناخته شده و ضامن بقای اسلام است.
وَ الْمُؤْمِنُونَ وَ الْمُؤْمِناتُ بَعْضُهُمْ أَوْلِیاءُ بَعْضٍ یَأْمُرُونَ بِالْمَعْرُوفِ وَ یَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنْكَرِ وَ یُقِیمُونَ الصَّلاهَ وَ یُؤْتُونَ الزَّكاهَ وَ یُطِیعُونَ اللَّهَ وَ رَسُولَهُ(توبه/71)
به موجب این آیه، افراد مؤمن به سرنوشت یكدیگر علاقمند بوده و به منزله یك پیكر می باشند. پیوند سرنوشت ها موجب می شود كه تخلف و انحراف یك فرد، در كل جامعه تأثیر بگذارد.
صاحب جواهر در این باره می نویسد:
آری، از بزرگ ترین افراد امربه معروف و نهی ازمنكر و والاترین و مؤثرترین آن ها، خصوصاً نسبت به زعیمان دینی این است كه جامه كار نیك بپوشند و در كارهای خیر از واجب و مستحب پیشقدم باشند و جامه زشت كاری را از اندام خود دور كنند و نفس خویش را به اخلاق عالی تكمیل و از اخلاق زشت پاك سازند كه این خود سبب مؤثر و كاملی است تا مردم، به معروف گرایش پیدا كرده و از منكر دوری گزینند. (جواهر الكلرم، ج 21، ص 382.)
قلمرو امنیتی امر به معروف و نهی از منکر
 به کارگیری لفظ معروف و منکر در امور مربوط به بایدها و نبایدهای دین، بدین لحاظ است که فطرت پاک انسانی با کارهای معروف آشنا و مأنوس و با زشتی ها و امور ناپسند، بیگانه و نامأنوس است  بنابراین معروف و منکر قلمرو وسیعی دارد و در محدوده عبادات یا یک سری از گناهان کبیره نمی­گنجند. معروف شامل امور اعتقادی، اخلاقی، عبادی، حقوقی، اقتصادی، نظامی، سیاسی و امور فرهنگی می­شود و منکر نیز شامل منکرات اعتقادی، عبادی، اخلاقی، اقتصادی مانند کم فروشی و احتکار، سیاسی، نظامی می­شود در مجموع می­توان از معروف و منکر، به ارزش ها و ضد ارزش ها تعبیر نمود.
از سوی دیگر در فرهنگ اسلامی، امنیت مفهومی وسیع و عمیق دارد و شامل تمامی ابعاد زندگی و حوزه‌های سیاسی، اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی، داخلی و خارجی می­شود و بر الگویی از امنیت تأکید می‌شود که با اقتدار، انسجام، وحدت جامعه اسلامی و استحکام درونی جامعه پیونددارد و شرط امنیت ملی را در بعد امنیت خارجی و استحکام درونی امت اسلامی می­داند و هرگونه دغدغه، نگرانی و ناامنی در یک بعد را مؤثر در ابعاد دیگر می‌شمارد و هرگونه قوت و قدرت در یک حوزه را منشأ قدرت و اقتدار در حوزه­های دیگر می­داند.
راهبردی امنیتی امر به معروف و نهی از منکر در اسلام
امر به معروف و نهى از منكر، فلسفه حكومت و تئورى انقلاب و معيار ارزيابى صلاح و فساد حاکمان و مشروعيت يا عدم مشروعيت حاكميت‏ها و اساس همه فریضه های اسلامی است. پس باید این فریضه، سوالهای امنیتی زیر را باید پاسخ بگوید.
1- مفهوم امنیت چیست ؟               2- ابعاد امنیت چیست؟
3- مرجع امنیت چیست؟        4- سطح امنیت چیست؟
5- خودی و غیر خودی چیست؟     6- روشهای تحصیل  امنیت چیست؟
7- راهکارهای استراتژیک تأمین امنیت چیست؟
در این تحقیق، پاسخ های سوالهای امنیتی بر اساس کتاب جهاد و امر به معروف و نهی از منکر جواهر الکلام مورد تبیین قرار گرفته است.
1- مفهوم امنیت
به نظر رئالیسم، در نظام بین الملل آنارشیسم حاکم است، لذا سوء ظن در روابط بین الملل سایه افگنده و همه به بقای خود می اندیشند، لذا مفهوم امنیت در نزد این مکتب همان بقا است. اما ایدئولوژی لیبرالیستی بر امانیسم، فردگرایی و سکورالیسم، استوار است. لذا هستی شناسی آن بر مادی گرایی بنا نهاده شده است و امنیت به معنای حفظ ارزشهای مثل آزادی، رفاه، صلح و رفع تهدیدهای است که آزادی فردی را به خطر اندازد. تا در پرتو آزادی، افراد باید بتواند به حد اکثر منافع مادی خویش نایل آید.
اما مبنای اسلام بر جهان بینی الهی و هستی شناسی توحیدی استوار است که جهان را در دو بعد دنیوی و اخروی معرفی می کند. لذا مفهوم امنیت در اسلام به معنا بقای ابدی است، بقای ابدی در صورت حاصل می شود که امنیت دنیوی انسان از لحاظ فردی و اجتماعی، مادی و معنوی تامین شود، برای این که امنیت انسان در جامعه دچار تزلزل نشود، فریضه امر به معروف و نهی از منکر در اسلام تشریع شده است. در صورت اجرای این فریضه، بقای ابدی انسان در دنیا و اخرت تامین می شود.
اسلام امنیت را در سه بعد تامین می کند:
الف- حفظ ارزشها (امر به معروف)
همه افراد جامعه اسلامی در قبال هم نوعان خود وظیفه و مسئولیت دارند که به اصلاح امور پرداخته، فساد و تباهی را از جامعه دور سازند. همین مسئولیت پذیری در اسلام باعث گردیده که مسلمانان بهترین امت تلقی شده است:
وَ لْتَكُنْ مِنْكُمْ أُمَّةٌ يَدْعُونَ إِلَى الْخَيْرِ وَ يَأْمُرُونَ بِالْمَعْرُوفِ وَ يَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنْكَرِ، وَ أُولئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ» (آل عمران/100)
فلاح اشاره به بقای ابدی دارد که با امر به معروف و نهی از منکر امکان پذیراست.
امام باقر علیه السلام می فرماید: إِنَّ الْأَمْرَ بِالْمَعْرُوفِ وَ النَّهْیَ عَنِ الْمُنْكَرِ سَبِیلُ الْأَنْبِیَاءِ وَ مِنْهَاجُ الصُّلَحَاءِ فَرِیضَةٌ عَظِیمَةٌ بِهَا تُقَامُ الْفَرَائِضُ وَ تَأْمَنُ الْمَذَاهِبُ وَ تَحِلُّ الْمَكَاسِبُ وَ تُرَدُّ الْمَظَالِمُ وَ تُعْمَرُ الْأَرْضُ وَ يُنْتَصَفُ مِنَ الْأَعْدَاءِ وَ يَسْتَقِيمُ الْأَمْرُ...، (کافی، ج۵، ص۵۵.)
حفظ و اقامه ارزشهای دینی با امر به معروف و نهی از منكر ممکن است. در این صورت است که امینت به مفهوم وسیع آن تامین می شود. امام على علیه السلام می فرماید :
مَن أمَرَ بِالمَعروفِ شَدَّ ظَهرُ المُؤمِنِ وَمَن نَهى عَنِ المُنكَرِ أَرغَمَ أَنفَ المُنافِقِ وَأَمِنَ كَيدَهُ؛ (كافى،ج2، ص50، ح1.) هر كه امر به معروف كند مؤمنان را قدرتمند می­‌گرداند، هر كه نهی از منكر كند، بینی فاسقان را بر خاک می­‌مالد.
از کلام امام علیه السلام نتیجه می گیریم که اگر این فریضه ترک شود، امنیت جانی، مالی و معنوی سلب شده و بقای ابدی انسان نیز با خطر مواجه می شود.
ب- حذف تهدید (نهی از منکر)
حذف تهدید عبارت است از نهی از منکر، منکرات دامنه گسترده دارد که باید از آن دوری کرد:
شیطان به عنوان یک عامل اغوا کننده بزرگترین تهدید برای انسان به حساب می آید. شیطان سوگند یاد نموده که همه انسان را گمراه خواهد کرد:  قالَ فَبِعِزَّتِكَ لَأُغْوِيَنَّهُمْ أَجْمَعينَ (ص/82)
به خاطر این تهدید شیطان است که خداوند انسان را از پیروی شیطان بر حذر داشته است:
 وَ لا تَتَّبِعُوا خُطُواتِ‏ الشَّيْطانِ‏ إِنَّهُ لَكُمْ عَدُوٌّ مُبِينٌ إِنَّما يَأْمُرُكُمْ بِالسُّوءِ وَ الْفَحْشاء (بقره/169)
ج- رهایی از طاغوت، اشرار...
اقامه امر به معروف و نهی از منکر باعث می شود که ارزشهای معنوی حاکم و ظلم و ستم از بین برود. از این رو همه مسئولند که با طاغوت و حاکمان جور مبارزه نمایند. رسول خدا صلی الله علیه و اله و سلم می فرماید:
لا يَزالُ النّاسُ بِخَيرٍ ما أمَروا بِالمَعروفِ وَنَهَوا عَنِ المُنكَرِ وَتَعاوَنوا عَلَى البِرِّ وَ التَّقوى فَإذا لَم يَفعَلوا ذلِكَ نُزِعَت مِنهُمُ البَرَكاتُ، وَ سُلِّطَ بَعضُهُم عَلى بَعضٍ و َلَم يَكُن لَهُم ناصِرٌ فِى الأرضِ وَ لا فِى السَّماء. (تهذيب الاحكام، ج6، ص181، ح22.)
امام حسین علیه السلام در توصیف جامعه زمانه خود می فرماید:
 إنَّ هؤلاءِ قَوْمٌ لَزِمُوا طاعه الشَّيطانِ و‌تَرَکوا طاعَه الرَّحمنِ و‌أَظهَروُا الفَسادَ فِي الاَرْضِ و‌أَبْطَلوُا الحُدُودَ و‌شَرِبوا الخُمُورَ، و‌استأثروا بأموال الفقراء و‌المساکين، و‌أَنَا أَوْلي من قام بِنُصْرَه دينِ اللّه‏ِ و‌إِعْزازِ شَرْعِهِ وَ‌الْجِهادِ في سَبِيلِهِ لِتَکونَ کلِمَة اللّه‏ِ هِيَ العُلْيا. (خصائص الائمه، ج2، ص‌.)
اگر این فریضه ترک شود اشرار سلطه پیدا خواهند کرد:
وَ إِذَا لَمْ يَأْمُرُوا بِالْمَعْرُوفِ وَ لَمْ يَنْهَوْا عَنِ الْمُنْكَرِ وَ لَمْ يَتَّبِعُوا الْأَخْيَارَ مِنْ أَهْلِ بَيْتِي سَلَّطَ اللَّهُ‏ عَلَيْهِمْ‏ شِرَارَهُمْ‏ فَيَدْعُوا خِيَارُهُمْ فَلَا يُسْتَجَابُ لَهُمْ. (کافی،ج2، ص374.)
2- ابعاد امنیت
رئالیسم امنیت را مضیق به امور مادی و نظامی دانسته و تامین امنیت را تنها با افزایش قدرت نظامی ممکن می داند و مکتب لیبرالیسم ابعاد امنیت را موسع ولی دنیوی می داند، لذا امنیت تنها از طریق قدرت نظامی به دست نمی آید، بلکه نهادهای بین المللی، همکاری اقتصادی و سیاسی، وابستگی متقابل، ارزشهای مشترک نیز در تامین امنیت نقش دارد. لیبرالها بر اساس مبانی خود، امنیت را برای این دنیا و در عرصه تامین منافع مادی می داند.
اما ابعاد امنیت در اسلام موسع و تعالی یافته است، یعنی هدف دین، تعالی و کمال انسان است، کمال در صورت حاصل می شود که در بعد مادی و معنوی، امنیت انسان تامین شود. فریضه امر به معروف و نهی از منکر در جامعه برای تضمین تعالی و کمال انسان، قلمرو وسیعی دارد که شامل امور اعتقادی، اخلاقی، عبادی، حقوقی، اقتصادی، نظامی و سیاسی و فرهنگی می­شود.
1. امینت فردی: اسلام برای امنیت جانی، حیثیتی، عقیده و روح و روان، اهمیت داده و راهکار و حدودی ارایه کرده است. امنیت فردی در صورت تامین می شود که انسان اولا خدایش را عبادت و اطاعت کند و ثانیا بر هوای نفس غلبه نموده و تنها از خداوند ترس و خوف داشته باشد:
«وَأَمَّا مَنْ خافَ مَقامَ رَبِّهِ وَ نَهَى النَّفْسَ عَنِ الْهَوى‏ فَإِنَّ الْجَنَّةَ هِيَ الْمَأْوى‏»(النازعات/41-40)
2. امنیت اجتماعی: یکی از مهم ترین عرصه های امنیت ، امنیت اجتماعی است که شامل یگانگی و یکدلی، خوش­بینیfile:///C:\Documents%20and%20Settings\Administrator\Desktop\%D9%86%D9%87%D8%A7%DB%8C%DB%8C\word\No.04%20after%20edit2%20%20%201-3.doc، عدالت اجتماعی و... می شود. فریضه امر به معروف و نهی از منکر برای حفظ اصول و تامین امنیت اجتماعی قرار داده شده است. از این رو قرآن کریم همه را در قبال یک دیگر مسئول می داند:
«الْمُؤْمِنُونَ وَ الْمُؤْمِناتُ بَعْضُهُمْ أَوْلِياءُ بَعْضٍ يَأْمُرُونَ بِالْمَعْرُوفِ وَ يَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنْكَرِ»(توبه/72)
امام علی علیه السلام عامل هلاکت جامعه را منکرات می داند که عالمان و پیشوایان امر به معروف و نهی از منکر را ترک کردند: «إنما هلك من كان قبلكم حيث ما عملوا من المعاصي، و لم ينههم الربانيون و الأحبار عن ذلك» (الكافي ج 5 ، ص 57.)
3. امنیت سیاسی: امنیت در عرصه سیاسی وقت تامین می شود که حاکمان معروف را انجام و منکرات را ترک کند، اگر خطای سر زند، همه مسئولند که حاکم را نصیحت و امر به معروف و نهی از منکر کند. و اما اگر قابل اصلاح نباشد باید با حاکمان جایر مبارزه و مقابله نموده و از اطاعت آنان دوری کرد.
أَنِ اعْبُدُوا اللَّهَ وَ اجْتَنِبُوا الطَّاغُوتَ (نحل/36)
عدم اطاعت از حاکمان جور به خاطر نهی از اعتماد بر آنان است: لا تَرْكَنُوا الَى الَّذينَ ظَلَمُوا فَتَمَسَّكُمُ النَّارُ(هود/113)
اگر حكمرانان مقيد و مطيع ارزشهاى دينى جامعه خود باشند به دوام وگسترش فرهنگ خودى كمك بسزايى مى نمايند و اگر فاسد و بى لياقت باشند، صدمات جبران ناپذيرى بر فرهنگ و ذخاير معنوى و مادى جامعه وارد مى كنند. به همين دليل دشمن از طريق حكام وابسته و فاسد خيلى سريعتر مى تواند به مسخ فرهنگ بومى و جايگزين كردن فرهنگ مورد نظر خود دست يازد.
4. امنیت اقتصادی: امنیت اقتصادی وقت تامین می شود که احتکار، گران فروشی، کم فروشی و ربا در آن جامعه نباشد. از این رو برای تامین امنیت اقتصادی است که قرآن کریم از ربا خواری منع کرده است.
يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لا تَأْكُلُوا الرِّبَا(آل عمران125)
4.امنیت فرهنگی: در برگیرنده خودباوری فرهنگی، همسان­سازی فرهنگی، حق­محوری، شناخت فرهنگ­های مختلف است. اما نا امنی فرهنگی از طریق ترویج منکرات مثل پخش عكسهاى مبتذل، ايجاد مدلهاى مختلف لباس غربی، بد حجابى و بى حجابى و وسايل عيش و نوش، پخش فيلم ها و نوارها و كتب ضاله ، ايجاد روحيه و تفكر تجمل گرائى و رفاه طلبى در جامعه، براى مبارزه با فرهنگ اصيل اسلامى شکل می گیرد.
در اسلام، امر به معروف و نهى از منكر به عنوان يك موتور نيرو بخش به فرهنگ جامعه، پويايى و حيات مستمر مى بخشد، عمل به اين فريضه الهى، از غفلت و بى توجهى نسبت به فرهنگ غنى اسلامى جلوگيرى مى نمايد. و ترك آن ، سلطه فرهنگى بيگانگان بر جامعه اسلامى را به دنبال خواهد داشت، از اين رو در دين اسلام به اجراى آن تاكيد فراوانى شده است.
5. امنیت نظامی: جهاد و مبارزه، به عنوان آخرین مرتبه امر به معروف برای از بین بردن فساد و ظلم و سلطه کفار انجام می گیرد. اگر مسلمانان قوی باشند هم در برابر دشمنان خارجی استقامت دارد و هم در مقابل گروهای انحرافی مقابله خواهد شد، از این رو اسلام بر تقویت بنیه نظامی دستور می دهد تا امنیت جامعه اسلامی تامین شده و دشمنان از آنان بترسند.
وَأَعِدُّواْ لَهُم مَّا اسْتَطَعْتُم مِّن قُوَّه وَمِن رِّبَاطِ الْخَيْلِ تُرْهِبُونَ بِهِ عَدْوَّ اللّهِ وَعَدُوَّکمْ(انفال/60)
وَجاهِدُوا بِأَمْوالِکمْ وَأَنْفُسِکمْ فِي سَبِيلِ اللّه (توبه/41)
صاحب جواهر بر علیه سه گروه که امنیت جامعه اسلامی را تهدید می کند، جهاد را واجب می داند: 1. البغاه علی امام المسلمین...2. أهل الذمه ...أذا اخلّوا بشرائط الذمه، 3. و من عدا هؤلاء من اصناف الکفار... فالواجب علی المسلمین النفور الیهم، إما لکفهم عن فسادهم کما فی البغاه... و من هجم علی بلاد الاسلام من غیرهم علی وجهٍ یخشی علی بیضه الاسلام. و إما لنقلهم ألی الاسلام أوالایمان أو اعطاء الجزیه. (جواهر الکلام، ج21، ص 46.)
3- مرجع امنیت
مرجع امنیت در مکتب رئالیسم دولت است، اما نقطه تمرکز لیبرالیسم، فردگرایی است، مرجع امنیت به نظر آنان فرد و حمایت از منافع و آزادی فردی می باشد. اما امور معنوی و انسانی در هر دو مکتب نادیده گرفته شده است.
اما در رویکرد اسلامی، مرجع امنیت بستگی به شرایط دارد. بطور کلی در اسلام پنج امر بسیار مهم است: «الضروريات الخمس التي يجب حفظها،أى حفظ الدين و المال‏ و النسب و العقل‏ و النفس‏ و تقديرها في كل شريعة.» (عوالي اللئالي، ج‏3، ص 385.)
و اما اگر بین این پنج مورد تزاحم پیش آمد به صورت زیر اولویت بندی می شود.
.1    اسلام و آموزه های دین
.2    نفس پیامبر و امام
.3    ناموس
.4    نفس رهبر جامعه سپس نفس مومنان بعد نفس اهل زمه
.5    مال
.6    محیط زیست
اگر تعارض بین این پنج مورد رخ داد، در این صورت:
- اگر بین حفظ اسلام و حفظ نفس تزاحم کند؛ مرجع امنیت اسلام است  برای حفظ اسلام جهاد واجب شده، جان و مال را باید فدای اسلام کرد. «وَجاهِدُوا بِأَمْوالِکمْ وَأَنْفُسِکمْ فِي سَبِيلِ اللّه» (توبه/41)
صاحب جواهر می فرماید: جهاد به معنای «بذل النفس و المال والوسع، فی إعلای کلمه الاسلام وإقامه شعائر الایمان»، (جواهر الکلام، ج21، ص3.)  لأن به(جهاد) حفظ الدین و الفطره اللذین هما من أهم حقوق الإنسانیه (الجهاد/28).
حضور پیامبر در غزوات و میدان جنگ، بیان گر اهمیت حفظ اسلام است. یا شهادت امام حسین برای اقامه امر به معروف و نهی از منکر و حفظ ارزشهای اسلامی و اصلاح امت اسلامی بود. 
- اگر بین نفس و ناموس تزاحم کند؛ مرجع امنیت ناموس است.
امام رضا علیه السلام می فرماید: عَنِ الرَّجُلِ يَكُونُ فِي السَّفَرِ وَ مَعَهُ جَارِيَةٌ لَهُ- فَيَجِي‌ءُ قَوْمٌ يُرِيدُونَ أَخْذَ جَارِيَتِهِ- أَ يَمْنَعُ جَارِيَتَهُ مِنْ أَنْ تُؤْخَذَ وَ إِنْ خَافَ عَلَى نَفْسِهِ الْقَتْلَ- قَالَ نَعَمْ قُلْتُ وَ كَذَلِكَ إِذَا كَانَتْ مَعَهُ امْرَأَةٌ- قَالَ نَعَمْ قُلْتُ وَ كَذَلِكَ الْأُمُّ وَ الْبِنْتُ وَ ابْنَةُ الْعَمِّ- وَ الْقَرَابَةُ يَمْنَعُهُنَّ وَ إِنْ خَافَ عَلَى نَفْسِهِ الْقَتْلَ- قَالَ نَعَمْ. (وسائل الشيعة؛ ج‌، ص 122.)
- اما اگر بین نفس و مال تزاحم کند، مرجع امنیت حفظ جان است.
رسول خدا(ص) می فرماید: «من قتل دون ماله فهو بمنزلة الشهيد، فقلت: أ يقاتل أفضل أو لا يقاتل، فقال: ان لم يقاتل فلا بأس أمّا انا فلو كنت لم أ قاتل و تركته، (وسائل الشيعة، ج 11، الباب 46 من أبواب جهاد العدو، ح 10.)
4- سطح امنیت
در مکتب رئالیسم، امنیت ملی چیزی جز امنیت بین الملل نیست، در سطح داخلی مسئله ای به نام امنیت وجود ندارد. ولی لیبرالیسم سطوح امنیت را شامل عرصه فردی، ملی و بین المللی می داند، در سطح داخلی چون ارزشهای لیبرالی حاکم است، امنیت افراد از طریق سازوکارهای لیبرالی تامین می شود، از این رو بین کشورهای دموکراتیک جنگ واقع نمی شود، اما در کشورهای غیر دموکارتیک باید ابتدا لیبرالیزه شده و ارزشهای لیبرالی در آن حاکم شود، آنگاه امنیت آن با سازوکار لیبرالی تامین می شود. در غیر این صورت با جنگ با آنها باید به اهداف امنیتی رسید.
اما از دیدگاه اسلام سطوح امنیت مختلف می باشد؛ فریضه امر به معروف، سازوکاری برای تامین امنیت در تمام ساحت های زندگی است.
الف- سطح فردی: در سطح فردی، ایمان زیر بنای سعادت و بقای ابدی است:
«الذین آمنوا ولم یلبسوا إیمانهم بظلمٍ أولئک لهم الأمن»( انعام/82)
ایمان و عمل صالح زندگی متعالی و بقای ابدی را تضمین می کند.
مَنْ عَمِلَ صالِحاً مِنْ ذَكَرٍ أَوْ أُنْثى‏ وَ هُوَ مُؤْمِنٌ فَلَنُحْيِيَنَّهُ حَياةً طَيِّبَة(نحل/97)
کسانی که ایمان دارند و عمل صالح انجام می دهند، در ایمین و آرامش روحی قرار داشته و به حیات طیبیه نایل می شود.
ب- سطح اجتماعی: زمینه تعالی و تکامل انسان در محیط اجتماع فراهم می گردد. انسان وقت به امنیت و کمال می رسد که محیط اجتماعی او سالم و ایمین باشد، برای تضمین سلامت و امنیت اجتماعی؛ فریضه امر و نهی، اجرای حدود الهی، مقابله با بغات، سارقین، جنایت کاران، محارب، در نظر گرفته شده است.
ج- سطح بین المللی: برای تامین صلح و امنیت بین المللی، اسلام راهکار مشخص را بیان کرده است که ابتدا باید دعوت به صلح و آرامش شود، اگر کفار و ستمگران بر جامعه اسلامی تجاوز و ستم نمایند یا به حق تسلیم نشوند، در این صورت دستور دفاع و مقابله با آنان داده شده است:
قاتلوا الذین لایؤمنون بالله ولا بالیوم آلاخر ولا یحرمون ما حرم الله ولا یدینون دین الحق من الذین اوتو الکتاب... (توبه /29)
5- خودی و غیر خودی
رئالیسم چون بر غیر خود سوء ظن دارد، لذا همه را غیر خودی می داند و اما لیبرالیسم ملاک خودی را در پیروی از ارزشهای لیبرالی می داند، یعنی دولتهای لیبرال خودی است، امنیت در خودی از طریق اعتماد، وابستگی و همکاری متقابل تامین می شود. اما نسبت به دولتهای غیر لیبرال که همیشه با هم منازعه دارد، همه غیر خودی اند که باید ابتدا لیبرالیزه شده و از هویت قبلی خود تهی و ارزشهای لیبرالی را پذیرا شود. امنیت در غیرخودی به ترتیب از طریق الهام، اعتماد سازی، مشروط سازی و مداخله تامین می شود.
اما در اسلام خودی کسی است که در تامین امنیت مشارکت دارد، شامل دارالاسلام می شود و غیر خودی کسی است که امنیت را بهم می زند. امر به معروف و نهی ازمنکر در جامعه اسلامی مرز خودی و غیر خودی را تشکیل می دهد.
مومنان که معروف را انجام و منکر را ترک و به فریضه امر به معروف عمل می کند، خودی هستند. از این جهت بهترین امت اند:
وَ لْتَكُنْ مِنْكُمْ أُمَّةٌ يَدْعُونَ إِلَى الْخَيْرِ وَ يَأْمُرُونَ بِالْمَعْرُوفِ ... (آل عمران/100)
قرآن کریم یکی از مصداق خودی را در اقامه امر به معروف و نهی از منکر بیان می کند:
التَّائبُونَ الْعَابِدُونَ الحْامِدُونَ السَّائحُونَ الرَّاكِعُونَ السَّاجِدُونَ الاَْمِرُونَ بِالْمَعْرُوفِ وَ النَّاهُونَ عَنِ الْمُنكَرِ وَ الحَْفِظُونَ لحُِدُودِ اللَّهِ وَ بَشِّرِ الْمُؤْمِنِینَ(توبه/112)
يؤمنون بالله و اليوم الآخر و يامرون بالمعروف و ينهون عن المنكر و يسارعون في الخيرات و اولئك من الصالحين(ال عمران/114)
رسول الله صلی الله علیه و آله و سلم می فرماید: مَن أَمَرَ بِالمَعرُوفِ وَ نَهى عَنِ المُنكَرِ فَهُوَ خَليفَةُ اللّه‏ِ فِى الارضِ وَخَليفَةُ رَسُولِهِ. (مستدرك ‏الوسايل، ج12، ص179، ح13817)
با توجه به تعریف خودی؛ یکی از مصادیق خودی اهل ذمه اند، چون انها در تامین امنیت در دارالاسلام مشارکت می کند، هرچند که مسلمان نیستند، ولی شرایط زمه را رعایت می کند:
ان لایتظاهروا بالمناکیر عندنا کشرب الخمر والزنا واکل لحم اللخنذیرونکاح المحرمات وان کانت جایزۀ فی شرعهم. (جواهر الکلام، ج 21، ص 269.)
بنابراین اهل صلح و هدنه که طبق معاهده عمل کرده است نیز خودی محسوب می شود.
غیر خودی
امنیت اسلامی به طور عموم از ناحیه غیرخودی ها تهدید می شود. امر به معروف و نهی از منکر در اسلام برای رفع تهدید از غیر خودی هاست. غیر خودیها به گروه های مختلف تقسیم بندی می شود:
الف- کفار، طاغوت، حکام جایر، باغی
صاحب جواهر برای تامین امنیت جامعه علیه سه گروه از غیر خودیها جهاد را واجب می داند:
1. البغاه علی امام المسلمین...2. أهل الذمه ...أذا اخلّوا بشرائط الذمه.3. من عدا هؤلاء من اصناف الکفار
ایشان در توضیح بغات می گوید: بأن البغاة كفار مرتدون عن فطرة أو أكثرهم أو بعضهم. (همان، ج‌21، ص 47‌.)
در بعد معنوی، شیطان که عامل گمراهی است و امنیت درونی آدمی را از بین می برد، دشمن و غیر خودی به حساب می آید از این جهت خداوند به مومنان دستور می دهد که در صلح و امنیت باشید و از پیروی شیطان دوری کنید:
يا أَيُّهَا الَّذينَ آمَنُوا ادْخُلُوا فِي السِّلْمِ كَافَّةً وَ لا تَتَّبِعُوا خُطُواتِ الشَّيْطانِ إِنَّهُ لَكُمْ عَدُوٌّ مُبينٌ (بقره/208)
ب- تارکین امر به معروف و نهی از منکر
افزون در مصادیق فوق، حتا مومنان که امر به معروف و نهی از منکر را ترک می کند نیز در زمره غیر خودی قرار می گیرد، امام علی علیه السلام تارکین امر به معروف را میت خطاب نموده و می فرماید:  مَن تَرَكَ إنكارَ الْمُنكَرٍ بِقَلبِهِ ويَدِهِ ولِسانِهِ فَهُوَ مَيِّتٌ بَينَ الْأحياءِ. (تهذيب الأحكام، ج 6، ص 181)
6- روشهای تحصیل امنیت
رئالیسم از طریق خود اتکای و افزایش قدرت و موازنه قوا در نظام بین الملل می خواهد به امنیت دست پیداکند، اما لیبرالها هر چند به هرج و مرج بودن نظام بین الملل باور دارند و جنگ را امر ناگزیر می داند. اما روش تحصیل امنیت را در دو سطح دسته بندی می کند در سطح کشورهای لیبرال، امنیت را از طریق اقناع و گفتگو و همکاری بین دولتهای لیبرال ممکن می داند، اما در سطح بین المللی، تشویق، فشار و بالاخره جنگ را علیه کشورهای غیر لیبرال تجویز می کند، تا این که لیبرالیزه شده و به ارزشهای لیبرالی تن دهد.
اما اسلام روشهای تحصیل امنیت را بر ایمان و عدالت و دوری از ظلم و ستم استوار و دو روش کلی را بیان می کند:
الف- شیوه اقناع : شیوه اقناع بر دعوت و فریضه امر و نهی استوار است؛
امر به معروف و نهی از منکر مراتب و مراحل مختلف دارد که روش بعدی متوقف بر عدم تاثیرگذاری روش قبلی است. نخستین روش اقناع است که تارکین را باید نصیحت و قانع کرد، این رتبه بندی در روایات به صورت روشن بیان شده است. امام الباقر(ع) مراتب امر به معروف را چنین بیان می فرماید:
فأنكروا بقلوبكم و الفظوا بألسنتكم و صكوا بها جباههم، و لا تخافوا في اللّه لومة لائم... فجاهدوهم بأبدانكم و أبغضوهم بقلوبكم. (وسائل الشیعه، باب 3 ، باب أمر و نهي، ح 1)
یک – مرتبه ایمان و باور قلبی
نخستین مرتبه امر به معروف و نهی از منکر این است که انسان قلبا از منکرات نفرت داشته و از آن دوری کند. اگر کسی نسبت به منکرات بی احساس و یا راضی باشد به معنای این است که آن منکرات را انجام داده است:
بأن الراضي بالحرام كفاعله، (جواهر الكلام، ج‌، ص 375)
چون فریضه امر به معروف، انسان را مسئول می سازد که در قبال حوادث که در جامعه اتفاق می افتاد ساکت نباشد و باید این فریضه را در هر زمان و مکان انجام دهند. امام صادق(ع) می فرماید:
من له جار و یعمل بالمعاصی فلم ینهه فهو شریكه. (إرشاد القلوب، ج۲، ص۱۸۳)
اما این که انسان چگونه عکس العمل نشان دهد، امام خمینی مراتب را بیان می کند:
له درجات كغمض العين، و العبوس و الانقباض في الوجه، و كالاعراض بوجهه أو بدنه، و هجره و ترك مراودته و نحو ذلك. (تحرير الوسيلة، ج‌، ص 476)
آیا باور قلبی مرتبه از امر به معروف است؟ دو نظر است:
1. صاحب جواهردر این باره انکار قلبی را از مراتب امر به معروف نمی داند: «بالجملة الإنكار القلبي بمعنى الاعتقاد و نحوه ليس من الأمر بالمعروف... و إن قلنا بوجوبه في نفسه لبعض النصوص.» (جواهر الكلام، ج‌، ص 376)
2. امام خمینی انکار قلبی را از مراتب امر و نهی می داند: لو كان في إعراض علماء الدين و رؤساء المذهب عن الظلمة و سلاطين الجور، احتمال التأثير‌و لو في تخفيف ظلمهم، يجب عليهم ذلك.» (تحرير الوسيلة، ج‌، ص 477)
دو- امر و نهی گفتاری 
اگر انکار قلبی تاثیر نکرد نوبت می رسد به مرتبه دوم که آن امر و نهی گفتاری است. امام خمینی نسبت به این مرتبه نیز مراتب را بیان می فرماید: «لو احتمل حصول المطلوب بالوعظ و الإرشاد و القول الليّن يجب ذلك... لو علم عدم تأثير ما ذكر انتقل إلى التحكم بالأمر و النهي... لو توقف رفع المنكر و إقامة المعروف على غلظة القول‌ و التشديد في الأمر و التهديد و الوعيد على المخالفة تجوز، بل تجب.» (همان، ج‌، ص 477)


سه- برخورد فيزيکي
اگر دو مرتبه قبلی تاثیر نکرد، نوبت به برخورد فیزیکی می رسد. امام خمینی برخورد فیزیکی را با رعایت مراتب و شرایط تجویز می کند: «لو لم يحصل المطلوب إلا بالضرب و الإيلام فالظاهر جوازهما‌ مراعيا للأيسر فالأيسر و الأسهل فالأسهل، و ينبغي الاستيذان من الفقيه الجامع للشرائط.» (تحرير الوسيلة، ج‌، ص 480‌)
ب- اقتدار
اگر روش اقناع از طریق دعوت و امر به معروف موثر واقع نگردید، آنگاه نوبت می رسد به استفاده از اقتدار که جنگ آخرین مرتبه آن در سطح بین المللی؛ با هدف هدایت انسان و مبارزه با ظلم است؛ چه ظلم به خدا، (شرک) یا ظلم به خود(دوری از بقای ابدی) و یا ظلم به دیگران(ظالم) در اینجا چند راه روشن برای اعمال اقتدار وجود دارد:
1. جهاد اکبر: مهم ترین دشمن آدمی هواهای نفسانی است که هر لحظه امنیت روانی و معنوی انسان را با خطر مواجه می کند، راهکار تأمین امنیت فردی، همان محاربه و مبارزه با هوای نفس به منظور تغییر از تاریکی به سوی نور است. این نوع جهاد بر هر انسان مسلمان لازم و ضروری است، که با پیرایش خود از رزالت و پستی ها، خودش را برای پیمودن جاده کمال و تکامل و رسیدن به سعادت آماده کند. از این رو قرآن، کسانی را که با هوای نفس مبارزه نموده است، مجاهد در راه خدا معرفی نموده و راه های هدایت، امنیت روحی و روانی را برای آنها نشان داده است: «وَ الَّذينَ جاهَدُوا فينا لَنَهْدِيَنَّهُمْ سُبُلَنا وَ إِنَّ اللَّهَ لَمَعَ الْمُحْسِنينَ»(عنکبوت/69) این جهاد زمینه ساز امینت در جامعه خواهد بود، زیرا در جامعه ای که انسان بدون هوای نفس باشند، امنیت آن به راحتی قابل تأمین است.
2. جهاد کبیر(فرهنگی): یکی از مهم ترین عرصه های نفوذ و سلطه دشمنان، عرصه فرهنگ است، دشمن از طریق فرهنگ، شخصیت و هویت یک جامعه را تحت تاثیر قرار داده و سلطه پیدا می کند. برای جلوگیری از نفوذ و سلطه دشمنان قران کریم هشدار می دهد که نه تنها از دشمنان پیروی نکنید که برای مقابله با نفوذ و سلطه دشمن باید با آن ها جهاد کرد.
«ولاتطع الکافرین وجاهدهم جهاداًکبیرا» (فرقان/52)
عدم پیروی از کفار در موارد مختلف، نوعی جهاد به شمار می آید که قرآن از آن به جهاد کبیر یاد نموده است. از این رو برای حفظ امنیت فرهنگی یکی از شرایط اهل ذمه، این است که: «آن لاتظاهروا بالمناکیر کشرب الخمر والزنا وأکل لحم الخنزیر و نکاح المحرمات ولو تظاهروا بذلک نقض العهد.... الخامس أن لایحدثوا کنیسه ولا یضربوا ناقوساً و لایطیلوا بناء ویعزرون لوخالفوا.» (جواهرالکلام، ج21، ص269و270)
3. جهاد افضل(سیاسی)؛ ریشه نا امنی در یک جامعه به حاکمان جایر بر می گردد. اگر شهرواندن بخواهند از حقوق سیاسی شان برخوردار باشند، باید در برابر حاکمان دفاع نمایند، این دفاع را جهاد افضل می گویند؛ چنانکه رسول گرامی اسلام(ص) می فرماید:«افضل الجهاد کلمه عدلٍ عند إمامٍ جائر»، ( الکافی، ج5، ص 60) امنیت سیاسی شهروندان با حق و عدل در جامعه امکان پذیر است.
4. جهاد اصغر( امنیت نظامی)؛
در بعد داخلی و بین المللی برای تأمین امنیت جامعه اسلامی، باید توان دفاعی را بالابرد، تا دشمنان بترسند و از تجاوز و اختلال امنیت دوری نمایند. تقویت بنیه نظامی یک دستور دینی است که قرآن کریم بدان دستور داده است:
واعدّوا لهم مااستطعتم من قوه... ترهبون به عدّوالله و عدّوکم» (انفال/60)
اگر در موارد مورد تهاجم دشمن قرار گرفت در این صورت جهاد دفاعی واجب است:
وَ جاهَدُوا بِأَمْوالِهِمْ وَ أَنْفُسِهِمْ في‏ سَبيلِ اللَّهِ أُولئِكَ هُمُ الصَّادِقُونَ (حجرات/15)
اهمیت امنیت نظامی به گونۀ است که اگر در شرایط جنگ،  احساس ضعف نماید، مسلمانان می توانند با امضاء عقد «هدنه» یعنی ترک جنگ موقت، به صلح نایل ناید: «... إذا تضمّنت مصلحه للمسلمین، إمالقلتهم عن المقاومه» و در صورت رفع مصلحت «متی ارتفع ذلک و کان فی المسلین قوه علی الخصم لم تجز، (جواهر الکلام، ج21، ص293و296)
جهاد اصغر که دو نوع است:
الف- جهاد ابتدایی: فإن الجهاد موكول إلى نظر الإمام عليه السلام و يلزم الرعية طاعته» (.همان، ج21، ص51)
«الأول فيمن يجب جهاده، و هم ثلاثة الأول البغاة على الإمام من المسلمين عليه السلام و يلحق بهم مانعوا الزكاة...و الثاني أهل الذمة...» (همان، ج21، ص46)
ب- جهاد دفاعی: «نعم لو أراد الكفار محو الإسلام و درس شعائره و عدم ذكر محمد (صلى اللّه عليه وآله) و شريعته فلا إشكال في وجوب الجهاد حينئذ و لو مع الجائر» (همان، ج21، ص47)
7- راهکارهای استراتژیک
راهکار استراتژیک رئالیسم جنگ و تهاجم است، اما راهکار لیبرالیسم مطابق با ایدئولوژی و ارزشهای لیبرالی، نسبت به کشورهای لیبرال رویکرد تدافعی دارد، و اما نسبت به کشورهای غیر لیبرال رویکرد تهاجمی را دنبال می کند، ابتدا از طریق لیبرالیزه کردن، سپس روشهای  تحمل، تغییر و سلطه را در پیش می گیرد.
اما راهکار استراتژیک اسلام تغییر وضع موجود است. هدف از اجراى فريضه امر به معروف در جامعه نیز تغییر وضع موجود از طریق از بین بردن منکرات است. لذا یکی از شرایط انجام امر و نهی تاثیرگذاری است.
پیامبر اکرم(صلى اللّه عليه وآله) دستور می دهد که اگر منکر در جامعه شکل گرفت همه مسئولند که در صدد رفع و دفع بر آمده و وضعیت ناهنجار موجود را تغییر دهد: مَن رَأى مِنكُم مُنكَرا فَليُغَيِّرهُ بِيَدِهِ ، فَإن لَم يَستَطِع فَبِلِسانِهِ ، فَإن لَم يَستَطِع فَبِقَلبِهِ وَذلِكَ أضعَفُ الإيمانِ. (نهج الفصاحه، ح‏3010)
 تغییر وضع موجود نیز مراتب و مراحل مختلف دارد که ابتدا از طریق قدرت نرم شروع می شود تا نوبت به قدرت سخت می رسد. مثلا امام علی(علیه السلام) می فرماید: «بعثني رسول اللّه صلى اللّه عليه و آله إلى اليمن فقال: يا علي لا تقاتلن أحدا حتى تدعوه» (جواهر الکلام؛ 21، ص52)
بنابراین مکتب اسلام با دعوت به همزیستی مسالمت­آمیز، براساس آموزه­های قرآن کریم از بدو ظهور با تبعیض­های نژادی، قومی، طبقاتی و عصبیت­های کور و جاهلانه و قشریگری­های فکری به‌مبارزه­برخاست و پیروان خویش را براساس اعتقاد به معبود یگانه با پیروان دیگر مکاتب الهی به وحدت و همزیستی مسالمت­آمیز دعوت­کرد: «وَلا تُجَادِلُوا أَهْلَ الْکِتَابِ إِلا بِالَّتِی هِیَ أَحْسَنُ إِلا الَّذِینَ ظَلَمُوا مِنْهُمْ وَقُولُوا آمَنَّا بِالَّذِی أُنْزِلَ إِلَیْنَا وَأُنْزِلَ إِلَیْکُمْ وَإِلَهُنَا وَإِلَهُکُمْ وَاحِدٌ وَنَحْنُ لَهُ مُسْلِمُونَ»؛ و با اهل کتاب جز به [شیوه‏اى] که بهتر است مجادله­مکنید مگر [با] کسانى از آنان که ستم­کرده‏اند و بگویید به آنچه به سوى ما نازل شده و [آنچه] به سوى شما نازل شده، ایمان­آوردیم و خداى ما و خداى شما یکى است و ما تسلیم اوییم» (عنکبوت/٤٦).
نتیجه
امر به معروف و نهی از منکر برای تامین امنیت در جامعه اسلامی در نظر گرفته شده است، تا جامعه در سلامت و امنیت مادی و معنوی قرار گرفته و زمینه برای تکامل و تعالی انسان فراهم شود. جامعه آرمانی و ایمین شکل می گیرد که ارزشهای اسلامی تحقق پیدا می کند.

منابع
.1    ابن أبي جمهور، محمد بن زين الدين عوالي اللئالي العزيزية في الأحاديث الدينية، قم، دار سيد الشهداء للنشر، 1405 ق‏.
.2    پاينده، ابو القاسم، نهج الفصاحة( مجموعه كلمات قصار حضرت رسول صلى الله عليه و آله)، تهران، دنياى دانش،1382 .
.3    تميمى آمدى، عبد الواحد بن محمد،  غرر الحكم و درر الكلم،‏ قم، دار الكتاب الإسلامي،1410 ق‏.
.4    ديلمى، حسن بن محمد، إرشاد القلوب إلى الصواب( للديلمي)، قم، الشريف الرضي،1412 ق‏.
.5    شريف الرضى، محمد بن حسين،‏ خصائص الأئمة عليهم السلام، مشهد، آستان قدس رضوى علیه السلام، 1406 ق‏.
.6    شريف الرضى، محمد بن حسين،‏ نهج البلاغة قم، هجرت1414 ق‏.
.7    شيخ حر عاملى، محمد بن حسن وسائل الشيعة، قم، مؤسسة آل البيت عليهم السلام، ‏1409 ق‏.
.8    طوسى، محمد بن الحسن‏ تهذيب الأحكام، تهران، دار الكتب الإسلاميه، ‏1407 ق‏.
.9    كلينى، محمد بن يعقوب بن اسحاق، كافي، قم، دارالحديث، 1429ق.
.10    موسوى الخمينى، روح اللّٰه، ‌تحرير الوسيلة،‌قم،  مؤسسه مطبوعات دار العلم.
.11    نجفى، محمد حسن،‌  جواهر الكلام في شرح شرائع الإسلام‌، بيروت، دار إحياء التراث العربي، ‌ه‍ق‌.
.12    نورى، حسين بن محمد تقى،‏ مستدرك الوسائل و مستنبط المسائل،‏ قم، مؤسسة آل البيت عليهم السلام، 1408 ق‏.

نظر خود را اضافه کنید.

Post comment as a guest

0

کاربرانی که در این گفتگو شرکت کرده اند

بارگذاری نظرات قدیمی تر

حدیث اخلاقی

امام باقر (سلام الله علیه) : الدُّعاءُ يَرُدُّ القَضاءِ وقَد اُبرِمَ إبراماً. دعا، قضا را گر چه حتمى و قطعى شده باشد بر مى گرداند. میزان الحکمة : ج4 ص 19 ح 576

لینکستان

همراه با قرآن و عترت

  • در سایۀ قرآن و عترت
  • بانگ ادعیه و اذکار ماهها سال به تفصیل ساعات مختلف در طول روز، هفته، ماه، سال
  • ویژه نامه اعمال شب و روز عید قربان
  • اطلاعات جامع و کامل در مورد عید غدیر خم - کلیک کنید
  • اطلاعات راجع به محرم و عاشورا -کلیک کنید
  • عاشورا و مهدویت
  • انواع تصاویر - بیا و بیبین
  • تصاویر زیبا و جذاب
  • عکسهای زیبا و دیدنی
  • اربعین حسینی و دهه آخرصفر
  • تصاویر دیدنی - عید سعید فطر
  • SMS به مناسبت شهادت حضرت فاطمه زهرا (س) ـ
  • اس ام اس های مذهبی ویژه ایام فاطمیه2
  • 13 رجب سالروز مولود کعبه
  • مولو کعبه شهید محراب
  • ماه مبارک رمضان ماه مهمانی خدا
  • روزه در اسلام
  • ماه رمضان ماه بخشش ماه وصال ماه رحمت
  • روز قدس در کلام امام خمینی (ره)
  • مناسبت های ماه ربیع الاول
  • تفصیل مناسبت هایی ماه ربیع الاول
  • ولایت فقیه
  • اعمال ماه های قمری
  • مشرق نیوز+خبرهای تازه
  • آمار بازدیدکنندگان

    امروز127
    دیروز0
    این هفته127
    این ماه11963
    کل بازدیدها420402

    آی پی شما: 54.234.13.175
    Powered by CoalaWeb

    تمامی حقوق برای مجمع علمی فرهنگی اجتماعی ارشاد محفوظ است.